Anlamı
kendisinin inanmadığı ve tutmadığı öğütleri başkalarına kolayca verir.
Detaylı Açıklama
Ele verir talkını, kendi yutar salkımı atasözü, kişinin kendisinin uygulamadığı öğütleri başkalarına kolayca vermesini eleştirir. Buradaki talkın, ahlak ve öğüt tarafını; salkım ise kişinin kendi keyfine uygun davranışını temsil eder. Yani insan başkasına sabır, ölçü, tutumluluk ya da dürüstlük telkin ederken kendisi aynı ilkelere uymazsa bu söz yerini bulur. Atasözü, söz ile davranış arasındaki çelişkiyi çok canlı ve hafif alaycı bir biçimde görünür kılar. Bu yüzden özellikle nasihat vermeyi seven ama kendi hayatında aynı ölçüleri taşımayan kişiler için çok yerinde söylenir. Sözü sertleştiren şey, yalın bir hata değil, açık bir ikiyüzlülük ihtimalidir. Kısacası bu söz, başkasına nasihat verip kendisi bambaşka yaşayan kişilerin tutarsızlığını anlatan çok yerleşik bir atasözüdür.
Örnek Cümleler
- Millete tasarruf öğütleyip kendi savurgan yaşayan müdür için ele verir talkını (telkini), kendi yutar salkımı dediler.
- Çocuğa sabır anlatırken bağırıp çağırınca ele verir talkını (telkini), kendi yutar salkımı sözü akla geldi.
- Dürüstlük dersi veriyor ama işine gelince kıvırıyor; ele verir talkını (telkini), kendi yutar salkımı işte.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü kişinin sözle kurduğu yüksek görünüşü, kendi davranışıyla hemen bozulur. Bu çelişki de atasözüne ince ve keskin bir alay gücü verir açıkça ve etkisini artırır belirgin biçimde.
Öğüt vermeyi seven ama kendi hayatında aynı ölçülere uymayan kişiler için daha sık kullanılır. Özellikle yöneten, öğreten ve nasihat edenlerde daha görünür olur çoğu zaman.
Asıl eleştirilen nasihat vermek değil, tutarsızlıktır. İnsan söylediğini yaşamıyorsa sözü inandırıcılığını ve ahlaki ağırlığını kaybeder hızlı biçimde toplum önünde herkesin gözünde bütünüyle tamamen sarsılır orada.