Anlamı
çaresizlikten veya yeteneksizlikten bir iş yapamamak:
'Matbu kâğıtları doldurmaktan başka elinden bir iş gelmez, sorulmadıkça kendiliğinden konuştuğu görülmezdi.' -R. H. Karay.
Detaylı Açıklama
Elinden bir iş gelmemek deyimi, çaresizlikten, bilgisizlikten ya da beceri eksikliğinden bir şeyi yapamaz durumda olmak anlamında kullanılır. Deyim bazen acıma, bazen küçümseme, bazen de gerçek bir yetersizlik kabulüyle söylenir. Burada el, yapabilme kudretini temsil eder; elden bir iş gelmiyorsa insanın müdahale alanı daralmıştır. Deyim bu yüzden hem beceri eksikliğini hem de çözüm üretme sınırını aynı anda gösterir. Kimi cümlelerde bilgisizlik, kimi cümlelerde ise imkânsızlık daha belirgin hissedilir. Bu genişlik, deyimi gündelik dilde çok kullanışlı kılar. Kısacası elinden bir iş gelmemek, kişinin bir sorunu çözmeye ya da gerekli işi yerine getirmeye gücü, bilgisi veya mahareti yetmediğini anlatan yaygın bir deyimdir.
Örnek Cümleler
- Motor bozulunca elinden bir iş gelmedi, mecburen ustayı aramak zorunda kaldı.
- Anne üzülse de hastalığa karşı elinden bir iş gelmediği için sessizce bekledi.
- Yeni memurun kâğıt doldurmaktan başka elinden bir iş gelmediğini herkes kısa sürede anladı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü bazen insan bilmediği için, bazen de bilse bile imkânı olmadığı için yapamaz. Söz bu iki durumu aynı çerçevede toplayabilir rahatlıkla birlikte burada aynı anda.
Konuşanın niyeti belirler. Aynı söz kimi zaman acıyarak, kimi zaman eleştirerek, kimi zaman da dürüst bir kabullenişle söylenebilir açıkça farklı tonlarda kolayca birlikte orada her yerde.
Elinden bir iş gelmemek genel bir yetersizlik veya imkânsızlık anlatır. Eli kolu bağlı kalmak ise daha anlık ve somut bir engellenmişlik duygusu verir burada ayrıca.