Anlamı
istemeyerek birini yaralamak veya öldürmek:
'Belki elinden bir kaza çıkar diye evine girmeye cesaret edemezdi.' -Y. K. Karaosmanoğlu.
Detaylı Açıklama
Elinden bir kaza çıkmak deyimi, istemeden birine zarar vermek, yaralamak ya da kötü bir sonuç doğurmak anlamında kullanılır. Buradaki kaza, bilinçli kötülükten farklı olarak istem dışı ama ciddi bir zararı anlatır. Deyim bu yüzden hem korku hem tedirginlik taşır; kişi öfke, dikkatsizlik ya da panik içinde kontrolünü yitirirse elinden kaza çıkabilir. Söz, kasıt ile sonuç arasındaki gerilimi çok iyi taşır; niyet kötü değildir ama sonuç ağır olabilir. Bu yüzden uyarı, korku ve temkin duygusu birlikte hissedilir. Özellikle sinirli anlarda, silah ya da kesici alet yakınında, insanların birbirini sükûnete çağırırken bu söze başvurması boşuna değildir. Kısacası elinden bir kaza çıkmak, istemsiz ama ağır sonuçlu bir eylemin meydana gelmesinden duyulan endişeyi anlatan yerleşik bir deyimdir.
Örnek Cümleler
- Öfkeli adama yaklaşmadılar; elinden bir kaza çıkmasından herkes çekiniyordu o akşam.
- Silahı masaya koyarken elinden bir kaza çıkarsa diye kardeşi hemen araya girdi.
- Direksiyon başında uykusuz olduğunu görünce elinden bir kaza çıkmadan onu indirdiler.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü ortada kasıt değil ama kontrol kaybı ihtimali vardır. İnsan, istemeden de olsa ağır bir sonuç doğabileceğini hisseder ve bu gerginlik söze siner derinden orada.
Burada asıl vurgu niyetli saldırıda değil, istemeden meydana gelebilecek zarardadır. Bu nedenle söz hem uyarı hem de kaygı taşır birlikte güçlü biçimde açıkça herkese orada.
Öfke, silah, araç kullanımı, kesici aletler ve yüksek gerilim anlarında sık kullanılır. Çünkü küçük bir dikkatsizlik büyük sonuç doğurabilir aniden bir anda bile gerçekten kolayca.