Deyim

Eline Yüzüne Bulaştırmak Ne Demek?

Anlamı

bir işi gerektiği gibi yapamamak, başarısız olmak, becerememek.

Detaylı Açıklama

Eline yüzüne bulaştırmak, bir işi gerektiği gibi yapamamak, başarısız olmak, becerememek anlamındadır. Görüntü, yemek yerken eline yüzüne bulaştıran birini, örneğin kaşığı tutmayı yeni öğrenen küçük bir çocuğu akla getirir. Kalıp bu sakarlığı bir işin bozulmasına aktarır. Tanım üç ifadeyle aynı sonucu anlatır: iş yapılmıştır ama kötü yapılmıştır. Nesne -ı ekiyle gelir: işi eline yüzüne bulaştırdı. Bozulan iş bir onarım, bir yemek, bir pazarlık, bir sunum, bir dikiş ya da bir dava olabilir. Kalıp bir eleştiri, bir alay ya da bir hayal kırıklığı taşır. Konuşan kendi başarısızlığını da anlatabilir: yine eline yüzüne bulaştırdım. Kişinin işi üstlenmeden önce kendine fazla güvenmiş olduğu da sezilebilir.

Örnek Cümleler

  1. Elektrik tesisatını kendisi döşemeye kalkan Murat, işi eline yüzüne bulaştırınca ustayı çağırmak zorunda kaldı.
  2. İlk kez düğün yemeği pişiren aşçı, pilavı eline yüzüne bulaştırdı; tencerenin dibi kömür oldu.
  3. Önemli toplantıyı yöneten genç avukat, pazarlığı eline yüzüne bulaştırınca dosya kıdemli ortağa verildi.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Ağzına yüzüne bulaştırmak, bir işi kötü yapmak, becerememektir. Bulaştırma görüntüsü ikisinde ortaktır; anlamları da birbirinin yerine kullanılabilecek kadar yakındır. Ayrım yalnız anılan organdadır: birinde ağız, ötekinde el.

Yüzüne gözüne bulaştırmak, bir işi becerememek, bozmaktır. Tanımdaki bozmak sözü, işin yalnız yapılamadığını değil, eskisinden de kötü bir duruma geldiğini düşündürür. Sakarlık görüntüsü bu deyimde de bedenin üzerine yayılır.

Atasözüne göre beceriksiz ve anlayışsız kişi kendisine yaptırılan işi en önemli yerinde bırakır. Kalıp başarısızlığın kendisini, atasözü işin en önemli yerinde yarım bırakılmasını anlatır. Katır görüntüsü bu bırakışı yükün kapı önünde indirilmesiyle verir.