Deyim

Elini Kolunu Sallaya Sallaya Gezmek Ne Demek?

Anlamı

1) ortada görünmemesi gereken kimse pervasızca dolaşmak; 2) pervasızca, kimseden çekinmeden dolaşmak:
'Bütün memleketi, elimi kolumu sallayarak serbest ve rahat dolaşmaya başlamıştım.' -Y. K. Karaosmanoğlu.

Detaylı Açıklama

Elini kolunu sallaya sallaya gezmek iki anlamda kullanılır. Birincisi, ortada görünmemesi gereken birinin pervasızca dolaşmasıdır: aranan bir suçlu, borcunu ödemeyen biri ya da bir kabahat işlemiş kişi hiçbir şey olmamış gibi sokaklarda gezer. İkincisi, pervasızca, kimseden çekinmeden dolaşmaktır; bu anlamda kalıp bir özgürlük ve rahatlık duygusunu anlatabilir. Görüntüde kollar serbestçe sallanır; kişi kimseden saklanmaz, kendini kısıtlamaz. Sallamak fiilinin tekrarı, yürüyüşün rahat ve uzun soluklu olduğunu düşündürür. Birinci kullanım bir öfke ya da bir şaşkınlık taşır; öteki bir sevinç ya da bir rahatlık da taşıyabilir. Kalıp bir haberde, bir mahalle sohbetinde, bir dava dosyasında ya da bir anı yazısında geçebilir. Ayrımı, gezen kişinin saklanması gerekip gerekmediği belirler.

Örnek Cümleler

  1. Polisin aylardır aradığı dolandırıcı, mahallede elini kolunu sallaya sallaya geziyordu.
  2. Yasak kalkınca yaşlı adam, yıllardır uğramadığı çarşıda elini kolunu sallaya sallaya gezdi.
  3. Borçlarını ödemeden ortadan kaybolan tüccar, birkaç ay sonra kasabada elini kolunu sallaya sallaya gezmeye başladı.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Cümle şöyledir: Bütün memleketi, elimi kolumu sallayarak serbest ve rahat dolaşmaya başlamıştım. Burada kalıp ikinci anlamdadır ve sallayarak biçimiyle kısaltılmıştır. Serbest ve rahat sözleri, gezinin bir özgürlük duygusu taşıdığını gösterir.

Salma gezmek, başıboş bir hayvan gibi dolaşmaktır; amaçsızlığı ve denetimsizliği anlatır. Elini kolunu sallaya sallaya gezmek ise çekinmezliği öne çıkarır. Biri başıboşluğu, öteki çekinmeyen bir pervasızlığı görüntüye döker.

Kol gezmek, huzur ve güvenliği sağlamak amacıyla dolaşmak, devriye gezmektir. Bu dolaşmanın bir görevi vardır. Kalıbın ilk anlamında ise ortada görünmemesi gereken kişi dolaşır; devriye ile kaçak aynı sokakta karşıt iki rolü üstlenir.