Anlamı
kadının kocasının fakir olması önemli değildir, yeter ki aile sorumluluklarını yerine getirsin.
Detaylı Açıklama
Erim er olsun da yerim çalı dibi olsun atasözünün tanımı şöyledir: kadının kocasının fakir olması önemli değildir, yeter ki aile sorumluluklarını yerine getirsin. Atasözü bir kadının ağzından konuşur; erim, kocam demektir. İlk er koca anlamındadır, ikincisi ise yiğit, sorumluluk sahibi kişiyi anlatır: erim er olsun, kocam gerçek bir er olsun demektir. Çalı dibi, evsizliğin ve yoksulluğun en yalın görüntüsüdür; kadın böyle bir yerde yaşamaya razıdır. Tanımdaki yeter ki öbeği, atasözünün tek koşulunu belirtir: kocanın aileye karşı yükümlülüklerini yerine getirmesi. Atasözü kocadan beklenen bir niteliği öne çıkarır. Bir evlilik kararında, bir aile büyüğünün öğüdünde ya da yoksul bir ailenin hayatını anlatırken söylenebilir.
Örnek Cümleler
- Varlıklı bir talibi geri çevirip yoksul ama çalışkan Halil'le evlenen Zeynep, ailesine kararından emin olduğunu söyledi; erim er olsun da yerim çalı dibi olsun.
- Kocası kiralık bir odada bile ailesine eksiksiz bakınca Emine yoksulluktan şikâyet etmedi; erim er olsun da yerim çalı dibi olsun.
- Damadının parasından değil, çocuklarına gösterdiği özenden söz eden yaşlı anne, kızının seçimine gönülden razıydı; erim er olsun da yerim çalı dibi olsun.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
İki atasözü aynı tanımla verilir. Yiğidim yiğit olsun diye başlayan söyleyişte er yerine yiğit sözcüğü geçer ve kocadan beklenen nitelik adıyla anılır. Erim er olsun ise aynı sözcüğü iki kez kullanarak koca ile mertliği bir araya getirir.
İki gönül bir olunca diye başlayan atasözü, birbirini sevenler için zenginliğin önem taşımadığını söyler; samanlık bile bir gezinti yeri gibi güzelleşir. Çalı dibine razı olan kadın da yoksulluğu önemsemez, ama koşulu sevgide değil, kocanın sorumluluklarını yerine getirmesinde görür.
Sözünün eri, verdiği sözü ne olursa olsun yerine getiren kimsedir. Burada er, güvenilir ve sorumluluk sahibi kişiyi anlatır. Atasözündeki er olsun dileği de bu niteliğe yöneliktir: kadın, kocasının aileye karşı yükümlülüklerini aksatmamasını ister.