Anlamı
tehlikeden kaçan kazançlı çıkmış.
Detaylı Açıklama
"Erkekliğin onda dokuzu kaçmaktır" atasözü, tehlike karşısında boş yere göğüs germek yerine gerektiğinde geri çekilmenin akıllıca olduğunu anlatır. Buradaki "erkeklik" halk arasındaki yiğitlik anlayışına gönderme yapsa da atasözü aslında gözü karalığı değil, akıllı davranışı över. Tehlikeyi tartmadan atılmak kahramanlık değil, çoğu zaman gereksiz kayıptır. Bu yüzden atasözü, canını ve imkânını koruyarak doğru zamanı beklemeyi öğütler. Sözün nüktesi de burada yatar; yiğitlik beklenen bir alanda, en büyük aklın bazen geri durmak olduğunu ters köşeli biçimde söyler. Böylece halk bilgeliğinin, cesareti kör ataklıkla değil, zamanında geri çekilmeyi de bilen bir akılla tanımladığı görülür. Kısacası bu söz, cesaretin her zaman ileri atılmak olmadığını; bazen geri çekilmenin, sakınmanın ve fırsat kollamanın gerçek akıllılık sayıldığını vurgulayan nükteli bir atasözüdür.
Örnek Cümleler
- Kavgaya dalmak üzereyken dedesi erkekliğin onda dokuzu kaçmaktır diyerek onu tuttu.
- Tehlikeyi görünce geri çekilmesi, erkekliğin onda dokuzu kaçmaktır sözünü hatırlattı.
- Dedem, erkekliğin onda dokuzu kaçmaktır der, boş cesaret yerine aklı öne çıkarırdı.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü burada korkaklık değil, gereksiz tehlikeden sakınma vardır. İnsan her çatışmaya atılmak zorunda değildir; bazen geri çekilmek hayatı ve gücü daha iyi korur burada gerçekten.
Hayır, asıl olarak düşüncesiz gözü karalığa karşı çıkar. Ölçülü cesaret ile boş hamaset arasındaki farkı göstermeye özellikle çalışır burada açıkça net biçimde sürekli olarak bugün.
Kavga, tehlikeli girişim, gereksiz meydan okuma ya da zararı belli olan bir işe atılmak üzere olan kişileri uyarmak için kullanılır. Böylece aklın değeri hatırlatılmış olur.