Anlamı
çıkarcı, başkasına yardım ederken ileride onun da kendisine yardım edeceğini düşünür.
Detaylı Açıklama
"Eşek eşeği ödünç kaşır" atasözü, çıkarcı kişilerin yardımı bile karşılık beklentisiyle yaptığını anlatır. Burada kaşıma gerçek bir iyilik gibi görünür, fakat ödünç yapılması asıl niyeti açığa çıkarır: bugün ben sana, yarın sen bana. Atasözü bu yüzden karşılıksız yardımla çıkar hesabına dayalı dayanışmayı ayırır. İnsan ilişkilerindeki hesapçılığı alaycı bir tonla görünür kılar. Kısacası bu söz, görünen iyiliğin arkasında çoğu zaman bir çıkar ve geri dönüş beklentisi bulunabileceğini anlatan iğneli bir atasözüdür.
Örnek Cümleler
- Seçim yaklaşınca herkese iyilik dağıtanları gören yaşlılar, eşek eşeği ödünç kaşır, dedi.
- Onun yardımı bile menfaate bağlıydı; tam eşek eşeği ödünç kaşır örneğiydi.
- Borcu varken verdiği destek için babası, eşek eşeği ödünç kaşır, diye yorum yaptı.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Karşılıksızmış gibi görünen ama aslında ileride fayda bekleyen yardımı eleştirir. Yani iyiliğin içine karışan hesabı görünür kılar.
Çünkü yardımın sıcaklığını değil, arkasındaki pazarlığı öne çıkarır. Bu terslik söze hafif küçümseyici bir mizah da katar.
Siyaset, iş ilişkileri, çıkar dostluğu ve karşılıklı menfaat düzeni görülen her ortamda doğal biçimde duyulur.