Anlamı
nasıl davranırsan öyle karşılık görürsün.
Detaylı Açıklama
"Etme bulursun, inleye inleye ölürsün" atasözü, başkasına yapılan kötülüğün er ya da geç sahibine döneceğini, üstelik bu dönüşün ağır ve acı verici olacağını anlatır. Önceki varyanttan daha sert bir ses taşır; çünkü yalnızca karşılık bulmaktan değil, o karşılığı uzun bir acı içinde yaşamaktan söz eder. Atasözünde toplumsal adalet duygusu güçlüdür: kimse yaptığı kötülüğün yanına kâr kalacağını sanmamalıdır. Bu yüzden haksızlık edenleri uyarmak için kullanılır. Kısacası bu söz, insanın davranışlarının sonuçlarından kaçamayacağını, başkasına çektirdiği acının bir gün kendi hayatına da sızacağını sert biçimde hatırlatan bir atasözüdür.
Örnek Cümleler
- Herkesi kandıran tüccara köylüler, etme bulursun, inleye inleye ölürsün, diyerek tepki gösterdi.
- Büyükannem zalimce davrananlar için hep etme bulursun, inleye inleye ölürsün derdi.
- Genç adama yaptığı haksızlıktan sonra etme bulursun, inleye inleye ölürsün sözünü hatırlattılar.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü sonuç yalnızca karşılık görmek değildir; karşılığın uzun süren bir acıyla yaşanacağı da söylenir. Böylece sözün caydırıcılığı daha da artar.
Özellikle başkasını bilerek ezen, haksız kazanç peşinde koşan ve vicdansızca davranan kişiler için söylenir. Çünkü söz, bilinçli kötülüğe yönelmiş güçlü bir uyarıdır.
Genellikle kişisel tehditten çok ahlaki ve toplumsal uyarı işlevi görür. İnsan, yaptığının sonucunu hayatın kendisinin vereceği düşüncesiyle uyarılır.