Anlamı
evi olan yalnızca kendi evinde oturur, evi olmayan ise beğendiği evde oturur.
Detaylı Açıklama
Evlinin bir evi var, kiracının bin evi var atasözü, evi olanın yalnızca kendi evinde oturduğunu, evi olmayanın ise beğendiği evde oturduğunu anlatır. Evli burada tanıma göre evi olan kişidir. Sözün iki yarısı aynı kuruluştadır: bir ile bin sayıları karşı karşıya gelir. Bin abartılı bir sayıdır ve kiracının önündeki seçeneklerin çokluğunu anlatır. Atasözü kiracılığı bir serbestlik olarak görür; ev sahibi ise bir yere bağlıdır. Söz kira artışından yakınan birine, ev alıp alamayacağını tartan bir gence ya da yeni bir eve taşınmayı düşünen bir aileye söylenebilir. Var sözcüğü iki yarıda da yinelenir ve karşılaştırmayı dengeler. Söz ev sahibinin bir evi, kiracının bin evi var biçiminde de söylenir.
Örnek Cümleler
- Kirası artınca hemen başka bir semtte daha uygun bir daire bulan Kenan, telaşlanan karısına güldü: Evlinin bir evi var, kiracının bin evi var.
- Mahallesi gürültüye boğulan ev sahibi Nuri Bey, taşınıp giden kiracılarına imrenerek baktı; evlinin bir evi var, kiracının bin evi var.
- Üniversite boyunca dört ayrı semtte oturan Ece, her yıl beğendiği bir eve geçti; evlinin bir evi var, kiracının bin evi var.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Kirada oturmak, kira ile tutulmuş bir yerde yaşamaktır. Kiralanan ev kişinin malı olmadığı için sözleşme bitince başka bir eve geçilebilir. Atasözündeki bin ev bu geçişlerin olanağını anlatır; deyim ise o olanağın dayandığı durumu adlandırır.
Ev tutmak, ev kiralamaktır. Kiracı beğendiği bir evi bulduğunda onu tutar ve oraya taşınır. Atasözü kiracının pek çok ev arasından seçebildiğini söyler; deyim ise bu seçimin sonunda yapılan işi anlatır.
Bu atasözü, kiracı olmaktansa borca girip ev sahibi olmanın daha iyi olduğunu söyler: borç biter, kira ise sürüp gider. Evlinin bir evi var sözü kiracılığın serbestliğini, borç ödenir sözü ise kiracılığın süregen bir gider olduğunu öne çıkarır. İki söz aynı seçime ayrı yönlerden bakar.