Anlamı
incelemeden gelişigüzel yapmak.
Detaylı Açıklama
Ezbere iş görmek, incelemeden gelişigüzel yapmak anlamındadır. Ezbere sözü burada bakmadan, düşünmeden davranmayı anlatır; iş görmek ise bir işi yapmaktır. Tanımın iki parçası birbirini tamamlar: incelemeden sözü işin öncesindeki eksik dikkati, gelişigüzel sözü ise işin yapılışındaki özensizliği gösterir. Kalıp bir memurun dilekçeyi okumadan onaylamasını, bir ustanın ölçü almadan kesmesini ya da bir yöneticinin raporlara bakmadan karar vermesini anlatabilir. Kalıp bir eleştiri taşır; konuşan yapılan işin sonuçlarından kaygı duyar. Bir iş yerinde, bir denetim raporunda ya da bir aile tartışmasında geçebilir. Kalıbın öznesi işi yapan kişidir; bir kurum da özne olabilir. İş ilk kez yapılıyor da olabilir, yıllardır yapılan bir iş de; kalıp incelemenin ve özenin eksikliğini anlatır.
Örnek Cümleler
- Dilekçeleri okumadan imzalayan memur ezbere iş gördüğü için yanlış kişiye ruhsat verdi.
- Ölçü almadan tahtaları kesen marangoz ezbere iş görünce dolap kapakları kapanmadı.
- Raporlara göz atmadan bütçeyi onaylayan yönetim kurulu, ezbere iş gördüğünü yıl sonunda anladı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Ezbere konuşan kişi bir konuyu bilmeden, aslını araştırmadan konuşur. Ezbere iş görmek de incelemeden davranmayı anlatır; ama konuşmayı değil, bir işin yapılışını. İki kalıpta da ezbere sözü sınamadan, araştırmadan davranmayı gösterir.
Suyuna tirit, baştan savma, değersiz, özensiz anlamındadır; deyim ortaya çıkan ürünü niteler. Ezbere iş görmek ise bu ürüne yol açan çalışma biçimini anlatır. Biri işin sonucuna, öteki işin yapılışına bakar.
Atasözü, iyi düşünmeden yapılan işlerden pişman olup geri dönmek istesek de artık iş işten geçmiş olacağını söyler. Ezbere iş gören kişi de işi incelemeden yapmıştır; sonuçlar ortaya çıktığında geri almak zor olabilir. Atasözü pişmanlığı, kalıp pişmanlığa yol açabilecek davranışı anlatır.