Anlamı
özensiz bir kılıkta:
'Göğüs bağır açık, ellerinde pankartlarla yürütüyorlar bu savaşı.' -N. Cumalı.
Detaylı Açıklama
Göğüs bağır açık sözü, kişinin üstü başı dağınık, bakımsız ve özensiz bir hâlde bulunduğunu anlatır. Bu kullanımda özellikle göğsün açık oluşu, giyimin tam toplanmamış ve düzeltilmemiş olduğunu vurgular. Bu yüzden söz yalnız giyim eksikliğini değil, genel bir savrukluk ve hazırlıksızlık havasını da taşır. Kimi zaman yoksulluk, kimi zaman acele, kimi zaman da umursamazlık sezdirir. Deyim, dış görünüş üzerinden insanın içinde bulunduğu koşulu ya da tavrı da ima edebilir. Kısacası göğüs bağır açık, özenli olmayan, toparlanmamış ve gözle görülür ölçüde dağınık bir görünüşü anlatan canlı bir halk söyleyişidir. Söylenişi, kişideki savrukluğu tek bakışta göz önüne getirir ve durumu daha somutlaştırır iyice.
Örnek Cümleler
- Sabah kapıya göğüs bağır açık çıkınca annesi hemen onu içeri soktu.
- Çocuklar yağmur altında göğüs bağır açık koşa koşa eve döndü.
- İşçiler aceleyle dışarı çıkmıştı, çoğu göğüs bağır açık dolaşıyordu orada.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü görünüşteki açıklık ve dağınıklık, kişinin tam toparlanmamış hâlini de düşündürür. Böylece söz, yalnız bedenin değil genel durumun özensizliğini çok açıkça birlikte verir hemen dinleyene.
Bağlama göre yoksulluk, acele, ihmal ya da umursamazlık sezdirilebilir. Aynı fiziksel görüntü, farklı durumlarda çok farklı toplumsal çağrışımlar da oldukça kolayca sonradan yeniden yeniden kazanabilir.
Çünkü dinleyen kişi sözü işittiğinde hemen düzensiz bir giyim görüntüsü kurar. Deyim soyut anlatmak yerine, dağınıklığı doğrudan göz önüne getirerek anlatımı daha da belirgin güçlendirir.