Anlamı
gözü yaralanıp kör olmak.
Detaylı Açıklama
Gözü akmak deyimi, gözün ağır bir yara alması sonucu işlevini yitirmesi, yani kör olması anlamında kullanılan sert ve somut bir ifadedir. Günlük dilde sık rastlanan hafif bir durum değil, ciddi bir zarar anlatır. Bu yüzden deyim çoğu zaman kaza, darbe, savaş, keskin cisim yaralanması ya da ağır sağlık sorunlarıyla birlikte düşünülür. Anlatımı güçlü ve çarpıcıdır; çünkü göz gibi çok değerli bir organın geri dönülmez biçimde zarar görmesini bildirir. Eski anlatılarda, halk dilinde ve dramatik sahnelerde daha belirgin bir yeri vardır. Deyim mecazdan çok gerçek ve bedensel sonuç taşır. Bu nedenle kullanıldığında acıma, dehşet ya da ciddiyet duygusu uyandırır. Kısacası gözü akmak, ağır göz yaralanmasının körlükle sonuçlandığını kısa ve sert biçimde anlatan bir deyimdir.
Örnek Cümleler
- Talihsiz kazada gözü aktı, uzun süre tedavi gördü sonra hastanede.
- Keskin parça sıçrayınca işçinin gözü aktı, herkes büyük korku yaşadı.
- Eski hikâyede savaşta gözü akan askerin acısı uzun uzun anlatılır.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Bu deyim çoğunlukla gerçek ve bedensel anlam taşır. Hafif bir rahatsızlığı değil, gözün ağır zarar görmesiyle kör olma sonucunu açıkça, sertçe ve doğrudan dramatik biçimde anlatır.
Çünkü doğrudan geri dönülmesi güç bir yaralanmayı anlatır. Gözün işlevini yitirmesi hem fiziksel hem duygusal bakımdan çok sarsıcı, kalıcı, ağır ve yıpratıcı bir sonuç doğurur.
Kaza, savaş, ağır yaralanma, kesici cisim darbeleri ve dramatik halk anlatılarında daha çok görülür. Gündelik, hafif ve geçici göz sorunları için kesinlikle ve asla kullanılmaz.