Anlamı
hatırlamak:
'Selma Hanım'ın salonlarında gördüğü tipler birer birer gözünün önünden geçti.' -Y. K. Karaosmanoğlu.
Detaylı Açıklama
Gözünün önünden geçmek deyimi, geçmişte yaşanan olayların, görülen kişilerin ya da unutulmadığı sanılan ayrıntıların bir anda zihinde canlanmasını anlatır. Burada gerçek bir geçiş yoktur; hatıralar sanki gözle yeniden görülüyormuş gibi art arda belirir. Bu yüzden söz, hatırlamayı yalnız düşünsel bir işlem olmaktan çıkarır ve onu görüntüye dönüşen bir yaşantı gibi verir. Özellikle duygulu anlarda, bir haber duyulduğunda, eski bir yer görüldüğünde ya da derin bir sessizlikte geçmişin sahneleri insanın gözünün önünden geçebilir. İfade, anıların canlılığını ve bazen de sarsıcılığını güçlü biçimde taşır. Kısacası gözünün önünden geçmek, geçmişe ait görüntülerin yeniden belirip kişiyi derinden etkileyen bir hatırlama hâline dönüşmesini anlatan etkili bir deyimdir.
Örnek Cümleler
- Eski şarkıyı duyunca çocukluğu birden gözünün önünden film gibi geçti.
- Hastane kapısında beklerken bütün kazanın anları birden gözünün önünden geçti.
- Eve dönünce annesiyle yaşadığı günler tek tek gözünün önünden geçti.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü hatırayı görüntü hâline getirir. İnsan yalnız geçmişi düşünmez; sanki yaşadıklarını yeniden görür, bu da ifadenin duygusal gücünü oldukça belirgin ve etkili biçimde epey artırır.
Eski bir ses, tanıdık bir mekân, sarsıcı bir haber ya da güçlü bir özlem anında çok doğal durur. Böyle zamanlarda anılar birdenbire art arda zihinde belirir.
Göz önüne gelmek tek bir görüntüyü çağrıştırabilir. Gözünün önünden geçmek ise çoğu zaman art arda sıralanan sahneleri ve zamanın akışı içinde canlanan bir hatıra dizisini düşündürür.