Anlamı
her şey gerektiği yerde ve zamanda harcanmalıdır.
Detaylı Açıklama
Gündüzün mum yakan geceleyin bulamaz atasözü, bir şeyi gerekli olmadığı zamanda boşa harcayan kişinin, gerçekten ihtiyaç duyduğu anda onu elinde bulamayacağını anlatır. Buradaki gündüz, mumun gereksiz olduğu zamanı; gece ise onun gerçekten lazım olduğu anı temsil eder. Bu nedenle atasözü yalnız mumdan değil, genel olarak nimetin, paranın, emeğin, zamanın ve fırsatın yerli yerinde kullanılmasından söz eder. İnsan elindekini gereksiz yerde tüketirse, gerçek ihtiyaç geldiğinde yoklukla karşılaşır. Atasözü bu yönüyle israf karşıtı olduğu kadar ölçü, öngörü ve tutumluluk öğüdü de verir. Kısacası gündüzün mum yakan geceleyin bulamaz, imkânı yanlış zamanda tüketmenin sonunda gerçek ihtiyaç anında eksiklik yaratacağını anlatan güçlü bir hayat ölçüsüdür. Böylece savurganlığa karşı sade ama etkili bir uyarı kurar.
Örnek Cümleler
- Parayı şimdiden harcama, gündüzün mum yakan geceleyin bulamaz derler hep.
- Babam boş yere yakıt tüketenlere gündüzün mum yakan geceleyin bulamaz diye kızardı.
- Bugün gereksiz harcama yaparsan yarın aradığını bulamazsın; gündüzün mum yakan geceleyin bulamaz.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü mesele sadece az harcamak değildir; ihtiyaç olmayan anda tüketmemektir. Böylece atasözü, zamanlama ile tasarruf düşüncesini aynı öğütte açıkça birlikte burada güçlüce yeniden sıkıca birleştirir.
Para yönetiminde, enerji kullanımında, zaman planlamasında, yiyecek israfında ve insanın gücünü gereksiz yere tükettiği her alanda güçlü bir karşılığı açıkça da bugün elbette kesinlikle vardır.
Evet, ikisi de israf ve yazıklanma duygusu taşır. Bu atasözü özellikle yanlış zamanda yapılan tüketimin sonra doğuracağı eksikliği daha net ve açık biçimde yeniden vurgular.