Anlamı
iyice, en son sınırına dek:
'Ilık bir mart güneşi, iliklerine kadar ısınıyor insan.' -O. V. Kanık.
Detaylı Açıklama
İliğine kadar sözü, bir durumun, duygunun ya da etkinin en son derecesine kadar yaşandığını anlatır. Temel kullanımında bedene dek inen soğuk, ıslaklık ya da sıcaklık gibi fiziksel etkileri güçlendirebilir; ancak mecaz alanda korku, yorgunluk, sevinç ya da bağlılık için de yaygın biçimde kullanılır. Sözün gücü, etkilenmenin yüzeyde kalmadığını, insanın içine kadar işlediğini hissettirmesidir. Bir kimse bir şeyi iliğine kadar hissediyorsa onu yarım değil, bütünüyle yaşamaktadır. Cümlede kullanıldığında dereceyi yükseltir ve anlatımı daha yoğun kılar. Bu yüzden günlük dilde vurgulayıcı bir söz öbeği olarak sık yer alır. Kısacası iliğine kadar, bir etkinin veya duygunun son sınırına dek ulaştığını anlatan güçlü bir ifadedir.
Örnek Cümleler
- Yağmur başlayınca montuna rağmen iliğine kadar tamamen ıslandı akşamüstü yolda.
- O acı haberi duyunca korkuyu iliğine kadar hissettiğini söyledi sessizce.
- Dondurucu rüzgâr köprüde bekleyenleri iliğine kadar üşüttü o gece boyunca.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Fiziksel etkilerin şiddetini, güçlü duyguların derinliğini ve bir durumun son sınırına kadar yaşanmasını anlatan cümlelerde kullanılır. Bu yüzden vurgu değeri oldukça yüksektir ve çok sık kullanılır.
Çünkü etkilenmeyi yalnız yüzeyde bırakmaz; onu bedenin ya da benliğin en içine kadar taşır. Böylece anlatılan hâlin yoğunluğu okuyucuya bir anda çok daha belirgin olur.
Mecaz anlamda korku, acı, sevgi, bağlılık ya da yorgunluk gibi duyguların bütünüyle yaşandığını anlatır. Dinleyen kişi, o etkinin yarım değil tam hissedildiğini kolayca orada anlar.