Anlamı
çok acıkmak.
Detaylı Açıklama
İmanı gevremek deyimi, çok acıkmak anlamına gelen halk söyleyişlerinden biridir. Burada açlık öyle şiddetlidir ki kişinin dayanma gücünün gevşediği, sabrının inceldiği abartılı bir anlatımla ifade edilir. Bu yüzden söz, yalnız hafif açlığı değil, insanın gözünün dönmeye yaklaştığı yoğun açlık hâlini anlatır. Gündelik konuşmada samimi ve biraz mizahi bir tınıyla kullanılır. Bir kimsenin imanı gevremişse uzun süre yememiş, güçten düşmeye başlamış ya da en azından şiddetli bir iştahla sofraya yönelmiş demektir. Cümlede kullanıldığında açlığın derecesi hemen yükselir ve canlı bir halk anlatımı doğar. Özellikle ağır işten çıkan, uzun yolculuk yapan ya da öğün atlayan kişiler için çok yerinde duyulur. Kısacası imanı gevremek, çok acıkmayı abartılı ama etkili biçimde anlatan renkli bir deyimdir.
Örnek Cümleler
- Sabahdan beri hiçbir şey yemeyince imanı gevredi, gözü sofraya kaydı.
- Tarladan dönen işçilerin imanı gevremiş, yemek hazır mı diye soruyorlardı.
- Çocuk okuldan aç gelince imanı gevremiş gibi mutfağa koştu hemen.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Bu deyim sıradan açlığı değil, insanın sabrını zorlayacak kadar kuvvetli açlığı anlatır. Bu yüzden sözde hem abartı hem de canlı bir halk mizahı birlikte yer alır.
Çünkü halk dili açlığın şiddetini göstermek için güçlü ve çarpıcı sözler kurar. İmanı gevremek de bu açlık hâlini akılda kalacak, canlı ve renkli biçimde büyüterek anlatır.
Evet, özellikle samimi konuşmalarda ve yaşlı kuşakların dilinde hâlâ doğal duyulur. Sert değil, daha çok şakalı, sıcak ve içten bir anlatım etkisi taşır bugün hâlâ.