Anlamı
hiçbir canlı varlık bulunmamak:
'Adam inlerle cinlerin top oynadığı yolda mezarlığın yıkık duvarına sıçradı.' -Ç. Altan.
Detaylı Açıklama
İn cin top oynamak deyimi, bir yerde hiç kimsenin bulunmamasını, ortalığın ıssız ve bomboş olmasını anlatır. Sözdeki in ve cin unsurları, gerçek insan yokluğunu biraz masalsı ve abartılı bir anlatımla güçlendirir. Bu yüzden kapanmış dükkânlar, terk edilmiş sokaklar, geç saatte sessizleşen mahalleler ya da kimsenin uğramadığı yerler için çok doğal biçimde kullanılır. Bir yerde in cin top oynuyorsa, orada canlı hareket, kalabalık ya da gündelik akış beklenmez. Cümlede yer aldığında sessizlik, ıssızlık ve hafif ürpertici bir boşluk duygusu doğar. Deyim, boşluğu yalnız nicelik olarak değil atmosfer olarak da anlatır. Kısacası in cin top oynamak, bir yerin kupkuru sessizlik içinde kaldığını anlatan güçlü ve canlı bir deyimdir.
Örnek Cümleler
- Bayram sabahı çarşıda in cin top oynuyor, tek dükkân açık görünmüyordu.
- Gece yarısından sonra sahilde in cin top oynar gibi bir sessizlik vardı.
- Kapanan fabrikanın çevresinde artık in cin top oynuyor sanırsın gerçekten.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Bir yerin bütünüyle ıssız kalmasını, ortalıkta neredeyse hiç kimsenin bulunmamasını anlatır. Burada yalnız azlık değil, göze çarpan bomboşluk ve sessizlik duygusu da vardır. Görüntü neredeyse terk edilmişlik hissi verir.
Çünkü in ve cin sözcükleri gerçek insan yokluğunu halk anlatısına yakın bir abartıyla kurar. Böylece boşluk duygusu hem görsel hem de işitsel olarak büyütülmüş olur.
Evet, anlam bakımından yakındır. Ancak in cin top oynamak daha sahneli, daha abartılı ve daha canlı bir boşluk anlatımı kurduğu için kulağa daha renkli gelir.