Anlamı
bir şeyin bir kimsenin doğruluğuna, adaletine ve isteğine bağlı olduğunu belirten bir söz.
Detaylı Açıklama
İnsafına kalmış sözü, bir işin ya da sonucun artık bir başkasının vicdanına, adalet duygusuna, merhametine ve isteğine bağlı olduğunu anlatır. Bu kullanımda konuşan taraf çoğu zaman kendi gücünün azaldığını ve sonucun karşı tarafın tutumuna bırakıldığını hissettirir. Bu yüzden borç, pazarlık, aile içi çekişme, hukuki arabuluculuk ve yardım beklenen durumlarda doğal biçimde kullanılır. Bir şey birinin insafına kalmışsa artık kesin bir kuraldan çok o kişinin iç ölçüsü belirleyici olacaktır. Cümlede geçtiğinde çaresizlik, beklenti ve biraz da tedirgin umut duygusu doğar. Söz, gücün dengesiz dağıldığı ilişkileri çok açık biçimde görünür kılar. Kısacası insafına kalmış, sonucun başka birinin vicdanına bağlandığını anlatan etkili bir halk sözüdür.
Örnek Cümleler
- Bu borcun ne zaman kapanacağı artık alacaklının insafına kalmış görünüyor.
- Çocukların okul meselesi bütünüyle amcanın insafına kalmıştı o gün tamamen.
- Bundan sonrası patronun insafına kalmış, kimse kesin konuşamıyor artık burada.
Kökeni ve Hikayesi
İnsaf kavramından türeyen bu kullanım, sonucun kurallardan çok kişinin vicdanına bırakıldığı durumları anlatmak için günlük dilde yerleşmiştir.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çaresizlikle karışık bir umut duygusu taşır. Çünkü sonucu belirleyecek olan artık kesin kural değil, karşı tarafın vicdanı ve anlayışıdır bütünüyle burada artık son aşamada tamamen.
Çünkü hakkın ölçüsü net kurallardan çıkıp bir kişinin karakterine bağlanmıştır. Bu da belirsizlik ve güç dengesizliği duygusunu belirgin biçimde artırır doğal olarak ister istemez herkes için.
Evet, çünkü bir şey birinin insafına kalmışsa, o kişinin sonunda insaflı çıkması beklenir. Böylece iki söz aynı vicdan ve ölçü alanında açıkça buluşur birbirine doğrudan.