Anlamı
sabırsızlıkla beklemek:
'Ertesi günün öğleye doğru olan saatlerini iple çekiyordum.' -Y. K. Beyatlı.
Detaylı Açıklama
İple çekmek deyimi, bir şeyi büyük istekle, özlemle ve sabırsızlıkla beklemek anlamında kullanılır. Beklenen şey bazen sevilen bir insanın gelişi, bazen bayram, bazen haber, bazen de bir fırsat olabilir. Buradaki ip, zamanı kendine doğru çekme hayalini çağrıştırır; yani bekleyen kişi olayın hemen gelmesini ister. Bu yüzden deyim yalnız beklemeyi değil, bekleyişin içindeki heyecanı ve sabırsızlığı da anlatır. Cümlede kullanıldığında coşku, özlem ve içten arzu duygusu belirir. Kısa ama çok canlı bir bekleyiş resmi kurar. Bekleyen kişinin zamanı yavaş akıyormuş gibi yaşaması da bu sözde hissedilir. Kısacası iple çekmek, gelmesi istenen bir şeyi büyük bir heves ve sabırsızlıkla beklemeyi anlatan yerleşik bir deyimdir.
Örnek Cümleler
- Çocuklar bayram sabahını günlerdir iple çekiyordu, neredeyse hiç uyuyamıyorlardı.
- Ben de senin haberini iple çekerek pencereye koştum heyecanla.
- Tatile çıkacağı günü iple çekti, bu onu bütün hafta boyunca neşelendirdi.
Kökeni ve Hikayesi
Deyim, uzak görülen zamanı ya da olayı bir iple kendine çekme hayalinden doğmuş; sabırsız bekleyişi anlatan etkili bir mecaza dönüşmüştür.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Daha çok sabırsızlık, özlem ve içten istek duygusunu öne çıkarır. Kişi beklediği şeyin hemen gelmesini ister ve zamanı kısa bulmaz asla gerçekten kolayca orada bile.
Çoğu zaman evet; çünkü kişi genellikle sevdiği ya da arzuladığı bir şeyi bekler. Bu nedenle sözün tonunda hoş bir heyecan bulunur belirgin biçimde burada sürekli.
Çünkü bekleyiş duygusunu somut ve sıcak bir imgeyle anlatır. Herkesin yaşadığı sabırsızlığı kısa bir biçimde görünür kıldığı için yaygınlığını korur bugün de hâlâ güçlüce burada.