Anlamı
1) zor kullanarak bir kimseyi cinsel zevkine alet etmek, tecavüz etmek; 2) bekâretini bozmak.
Detaylı Açıklama
Irzına geçmek ifadesi, bir kişinin cinsel dokunulmazlığına yönelik çok ağır bir saldırıyı anlatan sert ve travmatik bir deyimdir. Hukuki, ahlaki ve toplumsal bakımdan son derece ağır sonuçlar doğuran bir eylemi adlandırır. Bu yüzden söz gündelik hafif anlatım içinde değil, ciddi olayları belirtirken kullanılır. İçeriği gereği mağduriyet, şiddet ve sınır ihlali düşüncelerini birlikte taşır. Tarihî metinlerde, haber dilinde ve bazı anlatılarda geçse de kullanımı büyük dikkat ve hassasiyet gerektirir. Sözcük yapısı basit görünse de anlam yükü son derece ağırdır. Bu ağırlık, ifadenin ancak son derece dikkatli bağlamlarda kullanılmasını gerekli kılar. Kısacası ırzına geçmek, cinsel saldırıyı anlatan, hafife alınamayacak derecede ciddi ve sarsıcı bir ifadedir.
Örnek Cümleler
- Mahkeme, sanığın mağdurun ırzına geçtiğine kanaat getirerek en ağır cezayı verdi.
- Gazetedeki haberde failin ırzına geçtiği kişinin ifadesi ayrıntılı biçimde aktarılıyordu.
- Tarihî kayıtlarda savaş döneminde pek çok kadının ırzına geçildiği acı biçimde belgelenmişti.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü bir kişinin bedenine ve cinsel dokunulmazlığına yönelik en ciddi saldırılardan birini anlatır. Hem hukuki hem ahlaki bakımdan son derece ağır bir içerik taşır açık biçimde.
Çünkü ifade travma, şiddet ve mağduriyet içerir. Bu nedenle gelişigüzel değil, bağlamın ciddiyetini gözeterek ve mağduru incitmeyecek bir hassasiyetle kullanılmalıdır her zaman, dikkatle ve özenle.
Bu söz mecazlı şikâyetler için değil, doğrudan ağır cinsel saldırıyı anlatan bağlamlar için kullanılmalıdır. Aksi hâlde hem anlamı bozulur hem de son derece uygunsuz bir etki doğar.