Anlamı
karısı varken bir kadınla daha evlenmek:
'Fakat hanımefendi, bugün İstanbul'da karısının üstüne evlenmiş kaç erkek var?' -H. C. Yalçın.
Detaylı Açıklama
Karısının üstüne evlenmek deyimi, eşi hayattayken ve evlilik devam ederken ikinci bir kadınla daha evlenmek anlamına gelir. Osmanlı döneminde çok eşlilik yasal olduğundan bu durum toplumda sıkça görülürdü ancak Cumhuriyet döneminde çıkarılan medeni kanunla yasaklanmıştır. Buna rağmen bazı kırsal kesimlerde imam nikahı ile ikinci evlilikler uzun süre devam etmiştir. Deyim genellikle olumsuz bir anlam çağrışımıyla kullanılır ve aile içi huzursuzluğa yol açan bir durumu ifade eder. İlk eşin mağduriyetini ve toplumsal baskıyı da içinde barındırır. Günümüzde deyim, geçmişteki toplumsal uygulamalara atıfta bulunurken ya da benzer durumları betimlerken tercih edilir. Edebiyatta ve sinema eserlerinde de sıkça işlenen bir temadır ve toplumsal eleştiri aracı olarak değerini korumaktadır.
Örnek Cümleler
- Komşumuz karısının üstüne evlenince mahallede dedikodu almış yürümüştü.
- Romanın başkahramanı karısının üstüne evlenmiş ve bu karar ailesini derinden sarsmıştı.
- Dedesi karısının üstüne evlendiğinde büyükannesi çok zor günler geçirmiş.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Bu deyim, bir erkeğin mevcut eşiyle evliliği sürerken ikinci bir kadınla daha evlenmesini ifade eder. Genellikle olumsuz bir çağrışımla kullanılır ve aile içi sorunlara işaret eder.
Osmanlı döneminde çok eşlilik yasal olduğundan sıkça rastlanırdı. Cumhuriyet ile birlikte medeni kanun çok eşliliği yasaklamış olsa da bazı bölgelerde bu uygulama uzun süre devam etmiştir.
Günümüzde yasal olarak mümkün olmasa da deyim hâlâ yaygın biçimde kullanılmaktadır. Geçmişteki olayları anlatırken, edebiyat eserlerinde veya toplumsal sorunları tartışırken bu ifadeye sıkça ve kolaylıkla başvurulur.