Anlamı
kışın şiddetli soğukları başlamak.
Detaylı Açıklama
"Kış basmak" deyimi, kışın şiddetli soğuklarının başlamasını, kış mevsiminin tüm ağırlığıyla kendini hissettirmesini ifade eder. Basmak fiili kışın ani, güçlü ve baskın biçimde gelmesini vurgular; tıpkı bir düşmanın basması gibi kış da ansızın ve güçlü biçimde hayatı etkiler. Soğuğun yumuşak bir geçişle değil, sert ve keskin biçimde başladığını anlatır. Özellikle İç Anadolu, Doğu Anadolu ve Karadeniz bölgelerinde kışların sert ve uzun olması nedeniyle bu deyim daha anlamlı ve sık kullanılır. Mecazi olarak zor bir dönemin başlamasını, sıkıntılı günlerin gelmesini anlatmak için de kullanılabilir; ekonomik kriz veya kişisel zorluklar için hayatına kış bastı şeklinde söylenebilir.
Örnek Cümleler
- Kasım ayının sonunda kış bastı ve sıcaklıklar sıfırın altına düştü, herkes kalın giyinmeye başladı.
- Kış basınca köylüler hayvanlarını ahıra aldı ve kışlık erzaklarını çıkardı.
- Kış erken bastı bu yıl, daha ekim ayında karla uyandık ve hazırlıksız yakalandık.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Basmak fiili, kışın ani, güçlü ve baskın bir biçimde gelmesini vurgular. Tıpkı bir düşmanın basması gibi, kış da ansızın ve güçlü biçimde hayatı etkiler. Bu fiil, soğuğun yumuşak bir geçişle değil, sert ve keskin biçimde başladığını anlatır.
Özellikle İç Anadolu, Doğu Anadolu ve Karadeniz bölgelerinde kışların sert ve uzun olması nedeniyle bu deyim daha anlamlı ve sık kullanılır. Kıyı bölgelerinde kış daha ılıman geçtiğinden deyimin kullanım sıklığı azalır.
Evet, mecazi olarak zor bir dönemin başlamasını, sıkıntılı günlerin gelmesini anlatmak için de kullanılabilir. Ekonomik kriz, sağlık sorunu veya kişisel zorluklar için hayatına kış bastı şeklinde söylenebilir.