Anlamı
cezaevine sokmak:
'Belki kodese tıkarlar, hazır olsun.' -S. F. Abasıyanık.
Detaylı Açıklama
Kodese tıkmak deyimi, argo kullanımda birini cezaevine sokmak anlamına gelir. Kodes, halk ağzında hapishane veya tutukevi anlamına gelen bir sözcüktür. Tıkmak fiili ise zorla ve sıkıştırarak bir yere koymak anlamı taşır; bu iki sözcüğün birleşimi güçlü ve keskin bir ifade oluşturur. Deyim, suç işleyenlerin veya suçla ilişkilendirilen kişilerin yakalanıp hapse atılmasını anlatır. Sait Faik Abasıyanık gibi yazarlar eserlerinde alt kültür dilini yansıtmak için bu deyimi kullanmıştır. Günlük konuşmada bazen mizahi bir tonla da kullanılır; birini cezalandırmak veya hapsetmek tehdidini espri yoluyla ifade etmek için tercih edilir. Özellikle polisiye dizilerde, suç haberlerinde ve sokak dilinde bu deyim çok sık duyulur ve güçlü bir etki bırakır.
Örnek Cümleler
- Dolandırıcıyı yakalayıp kodese tıktılar ve mağdurlar rahat bir nefes aldı.
- Eğer böyle devam edersen seni de kodese tıkarlar diye ciddi ciddi uyardı babası.
- Hırsızları kodese tıkmak için emniyet ekipleri günlerce sokak sokak pusu kurmuştu.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Kodese tıkmak, birini cezaevine sokmak, hapse attırmak anlamına gelen argo bir deyimdir. Kodes hapishane, tıkmak ise zorla bir yere koymak demektir. Suçluların yakalanıp hapsedilmesini ifade eden güçlü ve keskin bir ifadedir.
Bir kişinin suç işleyerek tutuklanması ve cezaevine konması durumlarında kullanılır. Ayrıca günlük konuşmada mizahi bir tonla birini cezalandırma tehdidini ifade etmek için de tercih edilir. Polisiye haberlerde ve argo konuşmalarda sıklıkla duyulur.
Kodes, halk ağzında ve argoda hapishane veya tutukevi anlamına gelen bir sözcüktür. Osmanlı döneminden bu yana kullanılan bu kelime, resmi dilde tercih edilmese de konuşma dilinde ve edebiyatta yaygın biçimde yer almaktadır.