Anlamı
tüm borçların ödeme zorunluluğunu geri bırakmak, resmî olarak geciktirmek.
Detaylı Açıklama
Moratoryuma gitmek, tüm borçların ödeme zorunluluğunu resmî olarak geri bırakmak, borç ödemelerini belirli bir süre ertelemek anlamına gelen bir deyimdir. Moratoryum, Latince kökenli olup gecikme, erteleme anlamına gelir. Bir ülke veya kurum moratoryuma gittiğinde, ekonomik kriz veya olağanüstü koşullar nedeniyle borçlarını ödeyemeyeceğini ilan eder ve ödemeyi ileri bir tarihe erteler. Bu karar genellikle hükümetler tarafından alınır ve uluslararası finans çevrelerinde büyük etki yaratır. Deyim, ciddi ekonomik sıkıntıların en ağır göstergelerinden birini ifade eder. Günlük dilde de mecazi olarak herhangi bir yükümlülüğü ertelemek anlamında kullanılabilir. Uluslararası finans çevrelerinde büyük etki yaratan bu karar ülkenin kredi notunu ve dış borçlanma kapasitesini ciddi biçimde olumsuz etkiler.
Moratoryuma Gitmek Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Ülke derin ekonomik kriz nedeniyle moratoryuma gitmek zorunda kaldı, çok ağır bir karardı.
- Borçlarını ödeyemez hâle gelince moratoryuma gidildi, uluslararası itibar ciddi biçimde sarsıldı.
- Moratoryuma gitmek son çaredir, bir ülkenin uluslararası itibarını ciddi biçimde zedeler.
Kökeni ve Hikayesi
Latince 'moratorium' kelimesinden gelir; 'mora' gecikme, bekleme anlamındadır. Uluslararası finans terminolojisinde borç ödeme yükümlülüğünün resmî olarak ertelenmesini ifade eder.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Moratoryum ilan eden ülke veya kurum borç ödemelerini erteler ancak uluslararası kredi notu düşer, yatırımcı güveni sarsılır ve yeni borçlanma maliyeti artar. Ayrıca ticari ilişkiler zarar görebilir ve ekonomik izolasyon riski doğar.
1998'de Rusya, 2001'de Arjantin ve 2015'te Yunanistan borç krizleri nedeniyle moratoryum ilan etmiş veya moratoryuma yakın duruma gelmiştir. Türkiye ise 1958 ve 1978'de moratoryum benzeri borç ertelemelerine başvurmuştur. Bu örnekler ciddi ekonomik krizlerin sonuçlarıdır.
Günlük dilde borç ödeyememe, yükümlülükleri erteleme veya sorumlulukları askıya alma anlamında esprili biçimde kullanılabilir. 'Bu ay moratoryuma gidiyorum' gibi ifadeler mali sıkıntıyı mizahi bir dille anlatır.