Anlamı
yapılan işlerin nasıl, kimler tarafından ve hangi ilişkilerle sonuçlandırıldığına ilişkin bilgisi olmak:
'Oyunun kurallarını baştan beri bilen biri olarak şimdiye kadar sömürülmemiştim.' -T. Uyar.
Detaylı Açıklama
Oyunun kurallarını bilmek, bir alanda işlerin yazılı ve yazılı olmayan yöntemlerle nasıl yürüdüğünü, kararları kimin verdiğini, dirsek temasının nerede başlayıp nerede bittiğini içeriden anlamış olmaktır. Turgut Uyar'ın oyunun kurallarını baştan beri bilen biri olarak şimdiye kadar sömürülmemiştim cümlesi tam bu deneyimi anlatır; tuzakların yerini bilen kişi tuzağa düşmez. Şirket koridorlarında kimin sözünün geçtiği, hangi imzanın gerçek anlam taşıdığı, hangi toplantının asıl kararın alındığı yer olduğu, bu deyimin kapsamına girer. Yeni başlayanlara karşı bir avantajdır; meslekte beş yıllık çırak ile yirmi yıllık usta arasındaki fark kuralların formalitesinden çok bu sezgisel bilgide saklıdır. Akademide, siyasette, gazetecilikte de aynı şekilde işler ve her alanın kendi yazılı olmayan tarafı, oraya yıllarını veren kişinin sezgisinde toplanır.
Oyunun Kurallarını Bilmek Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Oyunun kurallarını baştan beri bilen biri olarak şimdiye kadar sömürülmemiştim, ama bu yıl yeni gelen ekip kimin ne istediğini henüz çözememiş.
- Şu siyasi gazetecide oyunun kurallarını bilen biri var, hangi kapıdan hangi sözle girilebileceğini, hangi köşede konuşulamayacağını çok iyi gözlemliyor.
- Akademiye yeni atanan asistan oyunun kurallarını bilmediği için danışmanının laboratuvarındaki sessiz hiyerarşileri okuyamadı, ilk yarı zorlu geçti.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Yazılı kurallar değil, daha çok yazılı olmayan teamüller kastedilir. Şirket politikasının kağıt üstünde yazılanı herkes okur; ama hangi konunun toplantı dışında konuşulduğu, hangi kararın kapı arkasında alındığı, hangi imzanın gerçek anlam taşıdığı yazılı olmayan kurallardır. Bu sezgisel bilgi ancak süre ve dikkatle edinilir.
Doğrudan öğretilmez, gözlemle ve denemeyle edinilir. Yeni başlayanlar genellikle yanlış kapıyı çalar, gereksiz sözler söyler, sonra ortamı izleyerek doğru hatları öğrenir. Birkaç yıl içinde işin görünmeyen damarları açılır. Bu yüzden deyim deneyimli kişilere atfedilir; deneyimsizler için ise henüz oyunun kurallarını bilmiyor denir.
Bazen vardır. Eleştirel bir bağlamda söylendiğinde, kişinin kendini sömürtmemek için ahlaki sınırları gevşek tuttuğu, kayırma ilişkilerine bulaştığı çağrışımı doğabilir. Çünkü kurallar bilinince onları lehine kullanmak da kolaylaşır. Bu çift anlam söyleyenin tonuna bakılarak ayrılır; takdirle mi söyleniyor, yoksa imalı mı?