Anlamı
kendinden üstün birini gözden düşürmek:
'Her girdiği çevrede öbür kadınların pabucunu dama atmış, hep birinci kadın rolüne çıkmıştı.' -H. Taner.
Detaylı Açıklama
Bu deyim, önceden değer gören, beğenilen ya da tercih edilen bir kişinin veya şeyin, daha iyisi ortaya çıktığında eski önemini kaybetmesini anlatır. Kimi zaman meslek, sanat, beceri ya da popülerlik alanında kullanılır; birinin yerini daha başarılı, daha gözde veya daha güçlü birinin alması anlamı öne çıkar. Günlük dilde rekabetin yoğun olduğu ortamlarda, eski itibarı sarsılan kişiler için sıkça kullanılır. Deyim, sadece unutulmayı değil, yerini başkasına bırakmayı ve gözden düşmeyi de içinde taşır. Bu nedenle çoğu kullanımda hafif alaycı veya eleştirel bir ton vardır. Türkçede üstünlük yarışını, yer değişimini ve birinin tahtının sarsılmasını canlı biçimde anlatan çok etkili deyimlerden biridir. Özellikle sanat, iş, spor ve sosyal çevrelerde yeni birinin öne çıkmasıyla eski gözdenin geri planda kalmasını anlatırken çok yerinde durur.
Örnek Cümleler
- Yeni oyuncu gelince eski yıldızın pabucu dama atıldı.
- Eskiden herkes onu çağırırdı ama şimdi pabucu dama atıldı.
- Daha hızlı sistem çıkınca eski modelin pabucu dama atıldı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Hayır, ürünler, yöntemler, sistemler ve bir dönem çok tutulan her şey için kullanılabilir. Deyim, sadece unutulmayı değil, yerini başkasına bırakmayı ve gözden düşmeyi de içinde taşır.
Evet, genellikle eski önemini kaybetme ve gözden düşme duygusu taşıdığı için hafif olumsuz bir ton vardır.
Rekabetin yüksek olduğu sanat, iş, spor, teknoloji ve sosyal çevrelerde daha sık duyulur. Bu deyim, önceden değer gören, beğenilen ya da tercih edilen bir kişinin veya şeyin, daha iyisi ortaya çıktığında eski önemini kaybetmesini anlatır.