Anlamı
1) 'nikâhım üzerine yemin ederim ki, öyle değilse veya bunu yapmazsa karım boş düşsün (olsun)' anlamında yemin olarak kullanılan bir söz:
'Artık hep, evli adamlar gibi biz de şart olsun yeminine başladık.' -Ö. Seyfettin. 2) yemin etmek için kullanılan biz söz:
'Kim hapşırırsa şart olsun ki öldürünceye kadar döveceğim.' -Ö. Seyfettin.
Detaylı Açıklama
Şart olsun, halk ağzında güçlü bir yemin sözü olarak kullanılan bir kalıptır. Kişi, söylediğinin doğru olduğunu ya da bir işi yapacağını vurgulamak için şart olsun ki diyerek yemin eder. Söz, geleneksel kullanımda en ağır yeminlerden biri sayılır; çünkü asıl biçimiyle bu yemin kişinin nikâhı üzerine edilir; sözün yalan çıkması ya da tutulmaması hâlinde evliliğin bozulacağı, yani boşanmanın gerçekleşeceği ima edilirdi. Bu yüzden şart olsun demek, sıradan bir söz değil, çok ciddi bir taahhüt gibi algılanır. Güncel anlatımda bu bilgi daha çok sözün ağırlığını açıklayan tarihsel bir bağlam olarak verilir. Bir kimsenin doğruyu söylediğine ya da bir işi yapacağına dair kararlılığını ağır bir yeminle belirtmesi bu sözle anlatılır. Halk arasında kesinlik ve kararlılık bildiren güçlü bir yemin sözüdür.
Şart Olsun Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Şart olsun ki bunu ben yapmadım; boş yere beni suçlayıp durma.
- Söyledikleri doğru olmasa kolay kolay şart olsun demezdi; herkes bu sözü ciddiye alırdı.
- Şart olsun ki bir daha o kapıdan içeri adımımı bile atmam.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Halk ağzında güçlü bir yemin sözü olarak kullanılan bir kalıptır. Kişi, söylediğinin doğru olduğunu ya da bir işi yapacağını vurgulamak için şart olsun ki diyerek yemin eder. Söz, kesinlik ve kararlılık bildirir.
Çünkü asıl biçimiyle bu yemin kişinin nikâhı üzerine edilir. Sözün yalan çıkması ya da tutulmaması hâlinde evliliğin bozulacağı, yani boşanmanın gerçekleşeceği ima edildiği için şart olsun demek sıradan bir söz değil, çok ciddi bir taahhüt sayılır.
Bir kimsenin doğruyu söylediğine ya da bir işi yapacağına dair kararlılığını göstermek için kullanılır. Kişi, sözünün ağır ve bağlayıcı olduğunu ima eder. Söz, verilen sözün ne kadar kesin ve ciddi olduğunu vurgular.