Anlamı
'güç bir durumda sığınacak bir yer bulmakta güçlük çekmek' anlamında kullanılan bir söz.
Detaylı Açıklama
Sıçan deliğine paha biçilmez olmak, güç bir durumda sığınacak, kaçacak bir yer bulmakta büyük sıkıntı çekmek; en küçük bir sığınağın bile paha biçilmez derecede değerli hâle gelmesi anlamına gelir. Kişi öyle sıkışmıştır ki bir sıçan deliği kadar küçük bir yer bile ona çok kıymetli görünür; çünkü ortada sığınacak hiçbir yer yoktur. Söz, kıstırılmışlığı, çaresizce bir çıkış arayışını anlatır. Tehlikeden ya da utançtan kaçmak isteyen ama bir türlü sığınak bulamayan kişinin hâli bu sözle betimlenir. Sıçan deliği bin akçe deyimiyle anlamca çok yakındır. Sıkışan bir kimsenin en küçük bir sığınağı bile paha biçilmez bulmasını, kaçacak yer sıkıntısını çarpıcı bir dille ortaya koyan bir sözdür.
Sıçan Deliğine Paha Biçilmez Olmak Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Her taraf tutulunca kaçacak yer aradı; onun için sıçan deliğine paha biçilmez olmuştu.
- Kıstırıldığı o anda sıçan deliğine paha biçilmez oldu, sığınacak bir köşe bile bulamadı.
- İşler öyle sarpa sardı ki sıçan deliğine paha biçilmez olan bir duruma düştü.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Güç bir durumda sığınacak, kaçacak bir yer bulmakta büyük sıkıntı çekmeyi anlatır. En küçük bir sığınak bile paha biçilmez derecede değerli hâle gelir; çünkü ortada kaçılacak hiçbir yer yoktur. Söz, bu kıstırılmışlığı ve çaresizce çıkış arayışını imler.
İkisi anlamca çok yakındır; ikisi de sığınacak yer bulamama çaresizliğini anlatır. Sıçan deliği bin akçe daha çok bir tespit gibi söylenirken, sıçan deliğine paha biçilmez olmak kişinin içine düştüğü o zorlu durumu, bir hâli anlatır.
En küçük bir sığınağın bile ne kadar değerli hâle geldiğini vurgular. Kişi öyle sıkışmıştır ki sıçan deliği kadar küçük bir yer bile ona paha biçilmez görünür. Bu görüntü, düşülen durumun ne denli umutsuz olduğunu çarpıcı biçimde anlatır.