Anlamı
bir kimse ortalıktan yok olmak, ortalıkta görünmemek:
'Denizde bazı balık türleri sırra kadem bastı ama başka nice türler kıyılara akın etmeye başladılar.' -T. Halman.
Detaylı Açıklama
Sırra kadem basmak, bir kimsenin ya da bir şeyin birdenbire ortadan yok olması, bir daha görünmemek üzere sırra girercesine kaybolması anlamına gelir. Aranan biri hiçbir iz bırakmadan kaybolduğunda, bir eşya ansızın ortadan yok olduğunda bu söz kullanılır. Deyim, kaybolmanın ani ve esrarengiz oluşunu vurgular; kişi sanki yerin dibine girmiş, bir sır perdesi arkasına çekilmiştir. Borcunu ödemekten kaçan birinin ortadan kaybolması, bir dolandırıcının parayı alıp yok olması bu sözle anlatılır. Çoğu zaman şaşkınlık, kimi zaman da kızgınlık taşır; aranan kişinin bir türlü bulunamamasından duyulan hayret sezilir. Birinin ya da bir şeyin ansızın, iz bırakmadan ortadan yok oluşunu çarpıcı bir söyleyişle anlatan bir deyimdir.
Sırra Kadem Basmak Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Parayı aldıktan sonra adam sırra kadem bastı, bir daha da ondan haber alınamadı.
- Anahtarları masaya koymuştum ama sanki sırra kadem basmış, hiçbir yerde bulamıyorum.
- Borçlarını ödemekten kaçan kiracı, bir gece ansızın sırra kadem bastı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Kaybolmanın ani ve esrarengiz oluşunu vurgular. Kişi ya da nesne yavaş yavaş değil, birdenbire ve iz bırakmadan yok olur. Söz, sanki bir sır perdesi arkasına çekilmişçesine, hiçbir iz bırakmadan gerçekleşen bir kayboluşu anlatır.
Çoğu zaman şaşkınlık, kimi zaman da kızgınlık taşır. Aranan kişinin ya da kaybolan şeyin bir türlü bulunamamasından duyulan hayret sezilir. Özellikle borcundan, sorumluluğundan kaçan biri için söylendiğinde, söze bir öfke ve sitem de karışır.
Aranan birinin iz bırakmadan kaybolması, bir eşyanın ansızın ortadan yok olması, borçtan ya da sorumluluktan kaçan birinin ortadan çekilmesi gibi durumlar için söylenir. Ortak nokta, aranılan şeyin birdenbire ve gizemli biçimde bulunamaz hâle gelmesidir.