Anlamı
öfkeli, kızgın ve somurtkan.
Detaylı Açıklama
Bir kimsenin öfkeli, kızgın ve somurtkan olması, yüzünün asık ve gergin bir ifade taşıması surat bir karış sözüyle anlatılır. Bir karış ölçüsü, suratın adeta uzayıp sarktığını abartarak söyler; küskünlüğün ve öfkenin yüze ne denli yansıdığını çarpıcı biçimde vurgular. Sabahtan beri ağzını bıçak açmayan, isteği yapılmayınca köşede somurtan ya da kötü bir haber alıp suskunlaşan biri için surat bir karış denir. Söz, kişinin gergin ve dargın ruh hâlinin yüzünden okunduğunu betimler. Çoğunlukla huysuz ya da kırgın bir kimseyi anlatmak için kullanılır; söz söyleyene değil, yüze odaklanır. Asıklığı ölçüyle abartması, deyimi hem mizahi hem de durumu net biçimde gözler önüne seren bir anlatıma dönüştürür.
Surat (suratı) bir Karış Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Sabahtan beri surat bir karış dolaşıyor, ne olduğunu sorsak da ağzını bıçak açmıyor.
- İsteği yapılmayınca çocuğun suratı bir karış oldu, köşede somurtarak oturdu.
- Toplantıdan çıktığından beri surat bir karış, anlaşılan kötü bir haber almış.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Suratın asıklığını abartan bir ölçüdür. Küskün ve öfkeli kişinin yüzünün sanki uzayıp sarktığı düşüncesini taşır. Bu abartı, somurtkanlığın ve dargınlığın yüze ne denli belirgin biçimde yansıdığını çarpıcı bir dille somutlaştırır.
Bir kimse öfkeli, dargın ya da somurtkan olduğunda. İsteği yapılmayan, kötü bir haber alan ya da tartışmadan sonra küsen biri için kullanılır; huysuz veya kırgın ruh hâlinin yüze açıkça yansıdığını anlatmak amacıyla söylenir.
Surat bir karış, asık ve somurtkan bir hâli durağan biçimde anlatır. Suratı bir karış asılmak ise bu hâle geçiş anını, öfkelenip somurtma eylemini vurgular. İlki bir durumu, ikincisi o duruma gelişi betimler; birbirini tamamlar.