Anlamı
kendini beğenmiş bir tavırla ağırbaşlı oturup çevreye bakmak:
'Gelin tarafı da görümceler de yerlerinden kımıldamadılar, süzüm süzüm süzüldüler.' -E. Bener.
Detaylı Açıklama
Süzüm süzüm süzülmek, bir kimsenin kendini beğenmiş, naz ve edayla, ağırbaşlı görünmeye çalışarak oturup çevresini süzmesi anlamına gelir. İkilemeli süzüm süzüm yapısı, bakışlardaki naz dolu, ölçülü ama gösterişli edayı vurgular. Söz, çoğu zaman gösterişli bir alçakgönüllülük ya da yapmacık bir ağırbaşlılık için kullanılır; kişi sanki hiç ilgilenmiyormuş gibi durur ama aslında çevrenin dikkatini üzerinde toplamak ister. Bir toplulukta naz ederek, süzülerek oturan, bakışlarıyla ilgi bekleyen kimseler için söylenir. Söz hafif bir alay, bir iğneleme barındırır; anlatılan tavır içten değil, gösterişli ve yapmacık bulunur. Genellikle bu naz dolu duruş eleştirilir. Böylece söz, sade ve doğal bir davranışı değil, çevreye ayar veren, ilgi devşirmeye çalışan özenli ve nazlı bir tavrı betimler.
Süzüm Süzüm Süzülmek Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Davette bir köşeye kurulmuş, süzüm süzüm süzülerek herkesin kendisine bakmasını bekliyordu.
- Övgü duymaya alışkın konuk, herkesin önünde süzüm süzüm süzülüp durmadan ilgi bekliyordu.
- Bütün gün süzüm süzüm süzülmek yerine biraz da işe el atsa fena mı olur?
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Süzüm süzüm ikilemesi, bakışlardaki naz dolu, ölçülü ama gösterişli edayı vurgular. Yineleme, bu tavrın bir anlık değil, süregelen, özenle sürdürülen bir duruş olduğunu sezdirir; böylece nazlı ve yapmacık havayı iyice belirginleştirir.
Kendini beğenmiş, naz ve edayla ağırbaşlı görünmeye çalışan bir tavrı anlatır. Kişi sanki hiç ilgilenmiyormuş gibi durur ama aslında çevrenin dikkatini üzerinde toplamak ister. Söz, bu gösterişli, ilgi bekleyen duruşu betimler.
Genellikle olumsuz, hafif alaycı bir dille kullanılır. Anlatılan tavır içten değil, gösterişli ve yapmacık bulunur; bu naz dolu duruş çoğu zaman eleştirilir. Söyleyen, kişinin sade değil, ilgi devşirmeye çalışan özentili bir tutum sergilediğini sezdirir.