Anlamı
esk. yol çatallaşıp karışmak.
Detaylı Açıklama
Yol şaşmak, yolun çatallaşıp karışması, gidilecek yönün belirsizleşmesi demektir. Söz eskimiş sayılır ve bugün gündelik dilde kullanılmaz. Kalıptaki şaşmak fiili buradaki karışıklığı belirtir; yol düz gitmez, birden bölünür ve yolcu hangi kola sapacağını bilemez. Kalıbın ilginç yanı, şaşıranın kişi değil yol olarak gösterilmesidir; sorumluluk yolun üzerine bırakılır. Bu kuruluş halk dilinde sık görülür ve anlatıma canlılık katar. Söz özellikle işaretsiz kırlarda, orman içlerinde ve dağ geçitlerinde yaşanan bir durumu adlandırır. Kalıp mecaz olarak da düşünülebilir; bir işin ne yöne gideceğinin belirsizleşmesi de yol şaşması sayılabilir. Bugün kalıbın yerini yolunu şaşırmak almıştır. Söz, yolun çatallaşıp belirsizleşmesini anlatır. Kalıp bugün daha çok eski metinlerde yaşamaktadır.
Yol Şaşmak Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Ormanın içinde yol şaşınca hangi kola sapacaklarını uzun süre kestiremediler.
- Eski metinlerde dağ geçitlerinde yol şaştığına dair pek çok anlatıya rastlanır.
- Sisin bastırmasıyla yol şaşmış, kervan olduğu yerde sabahı beklemek zorunda kalmıştı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Yolun çatallaşıp karışması, gidilecek yönün belirsizleşmesi demektir. Şaşmak fiili buradaki karışıklığı belirtir; yol düz gitmez, birden bölünür ve yolcu hangi kola sapacağını bilemez. Bu durumda yolcunun duraklaması kaçınılmaz olur.
Şaşıranın kişi değil, yol olarak gösterilmesidir; sorumluluk böylece yolun üzerine bırakılmış olur. Bu kuruluş halk dilinde sık görülür ve anlatıma belirgin bir canlılık katar. Anlatım böylece daha canlı bir hâl alır.
Eskimiş sayılır ve gündelik dilde kullanılmaz; bugün kalıbın yerini büyük ölçüde yolunu şaşırmak almıştır. Eski metinlerde ve halk anlatılarında ise varlığını sürdürmektedir. Kalıp yine de sözlüklerde kayıtlıdır.