Aç ne Yemez, Tok ne Demez Ne Demek?

Anlamı

yoksul kimse eline geçen şeyin iyisine kötüsüne bakmaz, varlıklı kişi ise en güzel şeylerde bile kusur bulur.

Detaylı Açıklama

Bu atasözü, yoksul insanın eline geçeni seçme lüksü olmadığını, buna karşılık tok ve varlıklı kişinin bazen en iyi şeylerde bile kusur bulabildiğini anlatır. Aç olan için ihtiyaç önceliklidir; yiyeceğin iyisi kötüsü arasında fazla seçme hakkı kalmaz. Tok olan işe ihtiyaç baskısı hissetmediği için beğeni, naz ve eleştiri alanında daha rahat davranır. Halk bilgeliği burada ihtiyaç ile tavır arasındaki bağı gösterir. İnsan içinde bulunduğu koşula göre konuşur ve seçer. Darlık insana kabulleniş, bolluk işe bazen şımarıklık ya da ölçüsüz eleştiri getirebilir. Bu söz yalnız yemek için değil, genel olarak yoksunluk ve rahatlık arasındaki davranış farkı için de kullanılabilir. İhtiyaç içindeki kişi daha esnek, daha kanaatkâr olurken, fazlası olan daha seçici hatta memnuniyetsiz hale gelebilir. Atasözü bu yüzden hem toplumsal durum hem insan psikolojisi üzerine güçlü bir gözlem taşır. Açın davranışı zaruretten, tokun sözü rahatlıktan beslenir.

Örnek Cümleler

1. O gün sofrada ne bulduysa yedi, çünkü aç ne yemez, tok ne demez.
2. İhtiyaç içindeki insan seçmez, ama rahatı yerinde olan aç ne yemez, tok ne demez misali kusur bulur.
3. Şartlar insanı değiştirir; aç ne yemez, tok ne demez sözü boşuna söylenmemiş.

Diğer Atasözleri ve Deyimler

Sıkça Sorulan Sorular