Anlamı
toplum içinde herkesin bir değeri vardır ancak züğürtlere değer verilmez.
Detaylı Açıklama
Bu atasözü, toplum içinde her insanın bir şekilde değer gördüğünü; ancak yoksulluk ve düşkünlüğün insanı kolayca değersizleştirdiğini anlatır. Sözün içinde hem acı bir gerçekçilik hem de toplumsal eleştiri vardır. İnsanların karakteri, bilgisi ya da başka özellikleri ne olursa olsun, zenginlik ve imkân sahibi olanlar daha çok değer görür; züğürt olanlar işe çoğu zaman küçümsenir. Bu atasözü, insan değerinin çoğu zaman adaletli ölçülmediğini düşündürür. Yalnız bireyin niteliğini değil, toplumun çıkarcı bakışını da sorgular. “Adamın kötüsü olmaz” kısmı, herkeste bir değer bulunduğunu söyler; “meğer züğürt ola” kısmı işe ekonomik güçsüzlüğün bu değeri görünmez kıldığını belirtir. Dolayısıyla bu söz, sadece kişiye değil toplumsal yargılara dair bir gözlem içerir. Yoksulluğun insan ilişkilerinde nasıl muamele farkı yarattığını çarpıcı biçimde ortaya koyar.
Örnek Cümleler
- Toplumun bakışını anlatan sert bir sözdür: adamın kötüsü olmaz, meğer züğürt ola.
- İnsanın değeri cebine göre ölçülmemeli ama maalesef adamın kötüsü olmaz, meğer züğürt ola derler.
- Adamın kötüsü olmaz meğer züğürt ola derler; param olunca herkes dost, bitince kimse kalmadı.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
İnsanların çoğu zaman kişiliğe değil ekonomik güce göre değer görmesi ve yoksulluğun saygınlığı zedelemesi gerçeğini anlatır.
Çünkü toplumun insanı olduğu gibi değil, çoğu zaman parası ve imkânı üzerinden değerlendirdiğini acı biçimde ortaya koyar.
İlk kısım herkeste bir değer bulunduğunu söylerken, ikinci kısım toplumun bu değeri yoksul kişide görmezden geldiğini gösterir.