Anlamı
iki kişi birbirine pek yakın durarak başkaları işitmeyecek bir biçimde konuşmak:
'Tenha köşelerde ağız ağıza konuşurken yanlarına biri gelecek olursa hemen susuyorlardı.' -R. N. Güntekin.
Detaylı Açıklama
Bu deyim, iki kişinin birbirine çok yakın durarak, başkalarının duymayacağı biçimde fısıltıyla ya da gizli konuşması anlamında kullanılır. Ağız ağıza vermek, yalnız fiziksel yakınlığı değil, sözün mahremiyetini de anlatır. Ortada herkesin duymasının istenmediği bir konu, özel bir paylaşım ya da gizli bir anlaşma havası vardır. Halk dili bu ifadeyle, kulağa kulağa değil, adeta ağızdan doğrudan karşı tarafa giden sözü görünür hâle getirir. Bu yüzden deyim gizlilik, samimiyet, mahremiyet ve bazen de kuşku çağrıştırır. Dışarıdan bakan için böyle bir konuşma merak uyandırabilir; çünkü aleni değil, saklı bir iletişim söz konusudur. Deyim dostça sır paylaşımı için de kullanılabilir, başkalarından saklanmak istenen bir konuşma için de. Onu güçlü kılan şey, fiziksel görüntüyle duygusal ya da sosyal anlamı birleştirmesidir. İki kişinin kendi aralarında kurduğu kapalı söz alanı, bu kısa deyimde tam karşılığını bulur.
Örnek Cümleler
- İki arkadaş köşede ağız ağıza verip fısıldaşırken biri yanlarına yaklaştı.
- Salonda kimse duymasın diye ağız ağıza verip uzun uzun konuştular.
- Otobüste iki kadın ağız ağıza verip yol boyunca alçak sesle konuştu.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Mesafesi kısalmış bir konuşmayı anlatır; kalıp konunun ne olduğunu değil, nasıl konuşulduğunu bildirir. Mesafe burada gizliliğin ölçüsüdür. İki kişi arasında kurulur, kalabalık bir fısıldaşma için söylenmez; sayı da böylece kalıba girmiş olur.
Hayır; bazen yalnızca özel bir şeyin paylaşılmasını anlatır. Ancak bağlama göre kuşku, fısıltı ya da gizli iş çevirme çağrışımı da yapabilir; tonu bütünüyle ortam belirler.
Çünkü konuşmanın yakınlığını ve gizliliğini fiziksel mesafe üzerinden hemen görünür kılar. Kulağa değil ağıza yaklaşma imgesi, sözün ne kadar saklı tutulduğunu tek görüntüde anlatır. Görüntü, sözü duymadan da durumu anlatır.