Anlamı
söze karışmayıp susmak.
Detaylı Açıklama
Ağzına taş almak, söze karışmayıp susmak, konuşması gerekirken ses çıkarmamak ya da bilinçli olarak geri durmak anlamında kullanılan eski ve etkili bir deyimdir. Taş benzetmesi, ağzın konuşmayı engelleyecek biçimde dolu olduğunu düşündürür. Bu nedenle ifade, isteyerek susmayı ya da susmak zorunda kalmayı somut biçimde canlandırır. Günlük dilde çoğu zaman sitemle kullanılır: “Neden sustun, ağzına taş mı aldın?” gibi. Ancak her susuş aynı değildir; bazen korku, bazen çekingenlik, bazen stratejik sessizlik, bazen de umursamazlık bu deyimle anlatılabilir. Halk dilinin konuşma eksikliğini fiziksel engel gibi göstermesi, sözün etkisini artırır. Birinin ağzına taş almış gibi susması, çevresindekiler için dikkat çekicidir; çünkü ondan söz beklenmektedir. Bu yüzden deyim hem iletişimsizliği hem de beklentinin boşa çıkmasını anlatır. Kısa, sert ve hafif iğneleyici bir anlatım olarak günlük Türkçede oldukça yerleşiktir.
Örnek Cümleler
- Herkes konuşurken sen ağzına taş mı aldın dedi.
- Toplantıda bütün haksızlıklara rağmen ağzına taş almış gibi sustu.
- Bir şey biliyorsan söyle, ağzına taş alma.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Beklenen yerde konuşmamak, söze karışmamak ve sessiz kalmak biçimindeki dikkat çekici susmayı anlatır. Bu nedenle ifade, isteyerek susmayı ya da susmak zorunda kalmayı somut biçimde canlandırır.
Hayır, korku dışında çekingenlik, umursamazlık, strateji veya gönüllü geri durma da bu deyimle anlatılabilir. Günlük dilde çoğu zaman sitemle kullanılır: “Neden sustun, ağzına taş mı aldın?” gibi.
Çünkü deyim çoğu zaman konuşması gereken birinin susmasını eleştirmek veya sorgulamak için kullanılır. Taş benzetmesi, ağzın konuşmayı engelleyecek biçimde dolu olduğunu düşündürür.