Anlamı
'ağzına geleni söyler' anlamında kullanılan bir söz.
Detaylı Açıklama
Ağzının perhizi yok, ağzına geleni söyler anlamında kullanılan bir sözdür. Kalıp bir kişiyi tanıtır gibi kurulur: onun ağzının perhizi yok. Söylenenler kırıcı, yersiz, kaba ya da yalnızca düşüncesiz olabilir. Ağzına geleni söylemenin de iki yüzü vardır: ağır ve kırıcı sözler söylemek ya da gelişigüzel konuşmak; ağzından çıkanı kulağı duymamak ise sözlerini tartmadan söylemektir. Dilin cirmi küçük, cürmü büyük sözü de dilin küçük ama söylediği kötü sözlerle büyük suç işleyebileceğini söyler. Taziyede, bir iş görüşmesinde ya da bir veli toplantısında yerini bilmeden konuşan biri için kurulabilir. Söz o kişiyi tanıyanlar arasında bir uyarı olarak da dolaşabilir: dikkat et, onun ağzının perhizi yok.
Örnek Cümleler
- Onun ağzının perhizi yok, aklına ne gelirse hiç düşünmeden söylüyor.
- Düğünde gelinin ailesine öyle laflar etti ki ağzının perhizi yok resmen.
- Ağzının perhizi yok diye akrabalar onu artık kalabalık toplantılara çağırmıyor.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Söylenecek şeyin hiç seçilmediği bir konuşmayı eleştirir. Kişi doğru söylüyor olabilir ama yerini, zamanını ve karşısındakini hesaba katmaz; sonuçta doğru söz bile kırıcı hâle gelir.
Çünkü perhiz herkesin bildiği bir kısıtlamadır: yenebilecek şeyler arasından dikkatle seçim yapmak. Söz de böyle görülür; ağzından çıkacaklar arasında hiçbir ayıklama yapmayan kişi perhizsiz sayılır.
İkisi birbirine çok yakındır. Patavatsız kişi yanlış anda yanlış sözü söyler; bu deyim de tam olarak o eleme mekanizmasının çalışmadığını bildirir. Fark, deyimin durumu bir alışkanlık gibi göstermesidir.