Anlamı
doğru bilinen bir inanış veya gidişten ayrılmak.
Detaylı Açıklama
Akideyi bozmak deyimi, doğru ve yerleşik kabul edilen bir inanıştan, bir tutumdan ya da bir gidişten sapmak anlamında kullanılır. 'Akide' inanç ve bağlılık fikrini taşıdığı için deyim, yalnız fikir değişikliğini değil, daha köklü bir yön değişimini de ima eder. Kişi daha önce benimsediği çizgiden ayrılmış, eski duruşunu terk etmiş ya da güven veren istikametten sapmışsa bu söz yerinde olur. Günlük dilde hem dinî inanç alanında hem de mecaz olarak karakter, sadakat, düşünce çizgisi ve davranış düzeni için kullanılabilir. Deyim, istikrar ile sapma arasındaki farkı vurgular. Toplumda özellikle köklü değişimler, sarsılan bağlılıklar veya eski çizgiden kopmalar anlatılırken öne çıkar. Bu söz, herhangi bir değişimi değil; güven veren bir duruşun bozulduğunu hissettiren değişimi anlatır. Süreklilikten kopuşu ve eski sağlam çizginin dağılmasını gösteren güçlü bir deyimdir.
Örnek Cümleler
- Eskiden hiç böyle düşünmezdi, bir yıl içinde resmen akideyi bozdu.
- Yıllarca aynı ilkeleri savundu, şimdi akideyi bozdu; eski dostları çok şaşırdı.
- Hiç kumar oynamam diyen adam bir gecede akideyi bozdu, masadan kalkamadı.
Kökeni ve Hikayesi
Akide, Arapça 'ʿaḳīde' sözcüğünden gelir ve inanç, iman anlamını taşır.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Sıradan bir fikir değişikliğini değil, köklü bir kopuşu anlatır. Kişi yıllarca savunduğu çizgiden ayrılmıştır; onu tanıyanlar için bu, görüş farkından çok bir duruşun terk edilmesi anlamına gelir.
Hayır. Sözcüğün kökeni inançla ilgilidir ama kullanım çok daha geniştir. Bir siyasetçinin, bir yazarın ya da bir dostun uzun süredir savunduğu çizgiden ayrılması da aynı sözle karşılanır.
Çünkü içinde bozulma vardır. Değişmek nötr bir sözdür, bozmak ise bir zarar bildirir. Deyim böylece yalnızca yeni bir yön seçildiğini değil, eski duruşun güvenilirliğinin yıkıldığını da söyler.