Anlamı
başkası adına konuşmak, insanın başını derde sokar.
Detaylı Açıklama
Akıllı, sözünü akılsıza söyletir atasözü, kişinin doğrudan söylemek istemediği ya da kendisi için riskli olabilecek bir sözü, daha düşüncesiz ya da hesapsız biri üzerinden söylettiğini anlatır. Bu söz, özellikle başkası adına konuşmanın, dolaylı söz taşımanın ve kışkırtılmış ifadelerin doğuracağı tehlikeye dikkat çeker. Akıllı kişi bazen kendi elini kirletmez, cümleyi akılsız olana söyletir; böylece hem niyetini gizler hem de doğacak sonucu başkasına yükler. Atasözü bu nedenle yalnız konuşma biçimini değil, sosyal manipülasyonu da anlatır. Halk hayatında laf taşıma, araya adam koyma ve üçüncü kişiyi kullanarak iş yürütme sık gözlenen davranışlardır. Bu söz de o ince oyunu görünür kılar. Başkası adına konuşan kişi çoğu zaman başını derde sokar; akıllı görünen asıl kişi ise geride kalır. İlişkilerde sözü kimin söylediği kadar, kimin söylettiği de önemlidir. Atasözü, sözün dolaşımındaki güç ilişkisini sezdiren dikkat çekici ve uyarıcı bir halk cümlesidir.
Örnek Cümleler
- Ortaya o konuştu ama belli ki birileri ona söyletti; akıllı, sözünü akılsıza söyletir.
- Komşu teyze gülerek "akıllı, sözünü akılsıza söyletir" diye ekledi.
- Eskiler bu durumu çoktan görmüş; "akıllı, sözünü akılsıza söyletir" demişler.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Başkası adına konuşmanın, yönlendirilmiş söz taşımacılığının ve akıllı görünen kişinin başkasını kullanmasının doğuracağı tehlikeyi anlatır.
Hayır, burada akıllı kişi daha çok kendi çıkarı için başkasını kullanan kurnaz biri olarak resmedilir.
Dolaylı laf söyleme, başkası üzerinden mesaj verme, kışkırtma ve söz taşıma gibi durumlara işaret eder.