Anlamı
1) hatırlamak:
'Kırmızı gül goncasına kavuştu / Sılada sevdiğim aklıma düştü' -Halk türküsü. 2) kafasında bir düşünce doğmak.
Detaylı Açıklama
Aklına düşmek deyimi, bir kişinin, olayın, anının ya da düşüncenin ansızın hatırlanması veya zihinde yeni bir fikir olarak belirmesi anlamına gelir. Bu ifade hem hatırayı hem de doğan düşünceyi kapsadığı için oldukça esnektir. İnsan bazen geçmişten birini durup dururken hatırlar; bazen de daha önce düşünmediği bir çözüm, niyet ya da istek birden aklına düşer. Deyimin içinde yumuşak ve doğal bir oluş vardır. “Düşmek” fiili burada zorlamadan, kendiliğinden zihne gelmeyi sezdirir. Bu yüzden ani ama sert olmayan bir hatırlama ya da fikir doğuşunu anlatmak için çok uygundur. Günlük dilde özlem, plan yapma, eski günleri anma ya da yeni bir şey tasarlama bağlamlarında sıkça kullanılır. Deyimin duygusal tonu bağlama göre değişir; bazen sevecen bir hatırlama, bazen de can sıkıcı bir düşüncenin geri gelişi olabilir. Türkçede zihne ansızın uğrayan kişi ve fikirleri yumuşak bir anlatımla ifade eden yerleşik deyimlerden biridir.
Örnek Cümleler
- O kadar zorlandı ki sonunda aklına düştü.
- Bir baktık ki çoktan aklına düşmüş.
- Dün akşam yine aklına düşmüş, kimse şaşırmadı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Hayır, hem geçmişten bir şeyi hatırlamayı hem de yeni bir düşüncenin zihinde doğmasını anlatabilir. Bu ifade hem hatırayı hem de doğan düşünceyi kapsadığı için oldukça esnektir.
Çünkü düşüncenin ya da hatıranın zorlanmadan, ansızın ve kendiliğinden zihne gelmesini sezdirir. “Düşmek” fiili burada zorlamadan, kendiliğinden zihne gelmeyi sezdirir.
Özlem, anı hatırlama, plan kurma, yeni fikir bulma ve beklenmedik düşünce doğuşlarında sık kullanılır. İnsan bazen geçmişten birini durup dururken hatırlar; bazen de daha önce düşünmediği bir çözüm, niyet ya da istek birden aklına düşer.