Anlamı
her fırsatta sözleriyle başkalarını inciten veya onlara kötülük eden.
Detaylı Açıklama
Bu deyim, her fırsatta sözleriyle başkalarını inciten, iğneleyici tavırlar sergileyen ya da bilerek zarar veren kişiler için kullanılır. Akrep benzetmesi boşuna seçilmez; çünkü akrep, tehlike ve sokuculuk çağrışımı taşır. İnsan ilişkilerinde de bazı kişiler doğrudan bağırıp çağırmadan, kısa ama etkili sözlerle karşısındakini yaralayabilir. İşte bu tür sivri dilli, kırıcı ve fırsat buldukça dokunduran tavırlar 'akrep gibi' ifadesiyle anlatılır. Bu söz yalnızca sertliği değil, sinsi ve beklenmedik biçimde gelen zararı da içerir. Bir insanın bakışı, üslubu, iması veya küçük düşürücü cümleleri çevresini huzursuz ediyorsa bu deyim tam yerine oturur. Aile içindeki kırıcı konuşmalardan iş ortamındaki alttan alta sokan tavırlara kadar geniş bir kullanım alanı vardır. Söyleyen kişi, karşı tarafın açık düşmanlığından çok, sürekli incitici yapısını vurgular. Deyimin etkisi de buradan gelir; küçük görünen ama can acıtan temasların toplamını tek benzetmeyle görünür kılar.
Örnek Cümleler
- Akrep gibi adam; her toplantıda birini iğneleyecek bir söz mutlaka bulur.
- Akrep gibi biriyle aynı odada çalışmak insanı yıpratıyor, kimse rahat konuşamıyor.
- Akrep gibi adamdır; komşusunun ruhsat başvurusunu bile gizlice şikâyet edip durdurdu.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Sürekliliği anlatır. Bir kez kırıcı olan için söylenmez; kişi her fırsatta incitecek bir söz bulur ve bu davranış onun bilinen huyu hâline gelmiştir. Çevresi de buna göre mesafe alır.
Hayır. Deyim iki yolu birlikte kapsar: sözleriyle incitmek ya da başkalarına kötülük etmek. Bu yüzden akrep gibi biri yalnız iğneleyici laflarıyla değil, fırsat buldukça yaptığı kötülüklerle de bu adı alır.
Çünkü akrep küçük görünür ama iğnesi vardır ve kullanmaktan çekinmez. Benzetme, zararın büyüklüğünden çok ansızın ve beklenmedik bir yerden gelmesine dikkat çeker; halk dili bu yüzden bu küçük ama tehlikeli hayvanı seçmiştir.