Anlamı
kimseye eziyet edip ahını alma, sonra yaptığın kötülüklerin cezasını ömür boyu çekersin.
Detaylı Açıklama
Bu atasözü, güçsüz, haksızlığa uğrayan ya da zulüm gören kişilerin ahını almanın karşılıksız kalmayacağını anlatır. “Aheste aheste” ifadesi burada cezanın hemen gelmeyebileceğini ama yavaş yavaş, zamana yayılarak mutlaka çıkacağını vurgular. Halk bilgeliği, mazlumun duasını ve bedduasını boş saymaz; özellikle haksızlık yapanın sonunda bunun bedelini ödeyeceğini düşünür. Atasözü bu yönüyle hem ahlakı hem de manevi bir uyarıdır. Kötülük yapan kişi çoğu zaman ilk anda rahat görünse de, zaman içinde yaptığı zulmün sonucu önüne çıkar. Burada kader, vicdan, toplumsal karşılık ve ilahi adalet iç içe düşünülür. Söz, özellikle güçlü konumdaki kişilere yönelmiş sert bir ikaz niteliğindedir. İnsan sırf elinde imkân var diye başkasını ezmemeli, sesini çıkaramayanı çaresiz bırakmamalıdır. Çünkü mazlumun sessizliği etkisizlik değil, birikmiş bir haklılık olabilir. Bu atasözü de, görünmeyen hesabın eninde sonunda görüleceğini kuvvetli biçimde hatırlatır.
Örnek Cümleler
- Yaşlı adamın hakkını yiyene herkes alma mazlumun ahını çıkar, aheste aheste dedi.
- İnsan gücüne güvenip zulmetmemeli; alma mazlumun ahını çıkar, aheste aheste sözü boşa söylenmemiştir.
- Yıllar sonra başına gelenleri görünce alma mazlumun ahını çıkar, aheste aheste atasözü akla geldi.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Haksızlık edenin, ezdiği kişinin bedduası ve hakkı yüzünden er ya da geç karşılık göreceği uyarısında bulunur.
Sonucun hemen değil, zamanla, yavaş yavaş ama etkili biçimde ortaya çıkacağını vurgular. Bu atasözü, güçsüz, haksızlığa uğrayan ya da zulüm gören kişilerin ahını almanın karşılıksız kalmayacağını anlatır.
Çünkü toplumun adalet duygusunu besler; görünürde karşılık bulmayan zulmün bile sonunda hesaba dönüşeceği inancını taşır.