Anlamı
bir anne nasıl bir evlilik hayatı geçirirse kızının evlilik hayatı da kendisininkine benzer.
Detaylı Açıklama
Ananın bahtı kızına atasözü, bir annenin evlilik hayatı nasıl geçtiyse kızının evlilik hayatının da ona benzeyeceğini anlatır. Sözün konusu doğrudan evliliktir: annenin gördüğü rahatlık ya da çektiği sıkıntı, kızının kurduğu yuvada da tekrarlanır sayılır. Halk gözlemi burada kuşaklar arasında benzeyen hayatlara bakar; anne ile kızın benzer eş seçtiği, benzer düzen kurduğu ve benzer sıkıntıyı yaşadığı durumlarda söz hemen anılır. Kalıp sıkıntılı benzerlikler için de, iyi giden evlilikler için de söylenebilir. İçinde kadere bağlama vardır; bahtın anneden kıza geçtiği düşünülür. Sözde bir sebep gösterilmez; benzerliğin nereden geldiği sorulmaz. Söz, aile hikâyelerinin kuşaktan kuşağa benzer çizgiyle devam edebildiğini kısa bir hükümle bildirir.
Örnek Cümleler
- Annesi de kocasından çok çekmişti, şimdi kızı aynı derdi yaşıyor; ananın bahtı kızına.
- Anası gibi o da kocasıyla el ele çalıştı, evini ayakta tuttu; ananın bahtı kızına.
- Kendi evliliğinde çok çektiği için kızını everirken damadı iyice araştırdı; ananın bahtı kızına diye korkuyordu.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Anne ile kızın evlilik hayatı arasındaki benzerliği bildirir. Anne evliliğinde ne yaşadıysa kızının da benzerini yaşayacağı söylenir. Sözün konusu doğrudan kurulan yuvadır; başka alanlardaki benzerlikler için söylenmez.
Hayır. Söz bahtın anneden kıza geçtiğini bildirir, iyisini kötüsünü ayırmaz. Annesi gibi kocasından çok çeken bir kız için de, annesi gibi mutlu bir yuva kuran bir kız için de söylenebilir.
Kadere bağlayan bir yanı vardır; baht sözcüğü zaten insanın payına düşeni anlatır. Atasözü sebep sormaz, sonucu söyler. Bu yüzden hem bir gözlem hem de bir kaygı gibi duyulur.