Anlamı
haksız kişi, olayı kendisini haklı gibi göstererek anlatırsa dinleyen ona hak verir.
Detaylı Açıklama
Anlatışa göre verirler fetvayı atasözü, bir olayın nasıl anlatıldığına bağlı olarak dinleyenin hükmünün değişebileceğini anlatır. Haksız bir kişi meseleyi kendini haklı gösterecek biçimde anlatırsa, gerçeği bilmeyen biri de ona göre karar verebilir. Atasözünün merkezinde anlatımın yönlendirici gücü vardır. İnsanlar çoğu zaman olayın tamamını değil, kendilerine sunulan kısmını duyar ve hükmünü buna göre verir. Bu yüzden söz hem anlatanın niyetine hem de dinleyenin temkinine dikkat çeker. Günlük hayatta dedikodu, kavga, mahkeme benzeri tartışmalar, aile içi anlaşmazlıklar ve tek taraflı şikâyetlerde çok yerinde kullanılır. Hüküm vermeden önce iki tarafı da dinlemek gerektiğini öğütleyen bir tarafı vardır. Gerçeğin çıplak hâli ile anlatı üzerinden kurulmuş görünüşü arasında mesafe olabileceğini hatırlatır. Yalnız konuşanın değil, dinleyenin de sorumluluğunu düşündüren ölçülü ve derin bir halk sözüdür.
Örnek Cümleler
- Bir tarafı dinleyip karar verme; anlatışa göre verirler fetvayı.
- Anlatışa göre verirler fetvayı; olayı kendine göre anlattı, haklı sayıldı.
- Anlatışa göre verirler fetvayı derler; taraf tutmadan önce iki tarafı da dinle.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Tek taraflı anlatımı gerçek sanıp acele hüküm vermeye karşı uyarır; olayın bütünü görülmeden karar verilmemesi gerektiğini söyler.
Çünkü burada hüküm verme, bir sonuca bağlama ve doğru-yanlış konusunda karar bildirme anlamı öne çıkarılmıştır.
İş yerindeki şikâyetlerde, aile içi tartışmalarda, sosyal medyada tek taraflı anlatılan olaylarda ve dedikodularda çok yerinde kullanılır.