Anlamı
bir kimseyi, uzlaşma sağlamak için görevlendirmek.
Detaylı Açıklama
Aracı koymak deyimi, bir kimseyi uzlaşma sağlamak için görevlendirmek anlamında kullanılır. Taraflar birbiriyle doğrudan konuşamıyorsa, konuşmak istemiyorsa ya da karşılaşmaları gerginliği artıracaksa araya güvenilen biri konur. Aracı iki tarafı da dinler, sözü yumuşatarak taşır ve ortak bir noktaya varılmasına yardım eder. Kalıbın öznesi aracıyı görevlendiren taraftır; aracının kendisi cümlede ikinci sırada anılır. Küslüklerde, miras paylaşımında, kız isteme ve borç görüşmelerinde duyulur. Bu iş için çoğu zaman her iki tarafın da saydığı bir kimse seçilir: bir yaşlı, bir hoca ya da ortak bir tanıdık. Aracı konması her zaman bir kavgayı göstermez; kız isteme gibi incelik isteyen işlerde de söz bir aracıyla taşınır.
Örnek Cümleler
- İki aile aylardır birbiriyle konuşmuyordu, sonunda mahallenin yaşlı hocasını aracı koydular.
- Alacak meselesi kavgaya dönmesin diye ortak tanıdıklarını aracı koyup borçluyla uzlaşma yolunu aradılar.
- Kız isteme işi gerginleşince iki tarafın da saydığı dayıyı aracı koyup meseleyi tatlıya bağladılar.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Uzlaşmayı isteyen taraf görevlendirir. Aracı cümlede nesne olarak yer alır: hocayı aracı koydular. Taraflardan biri de, ikisi birlikte de aracı koyabilir; bazen de bir yakın, iki tarafın yerine bu işi üstlenir.
Aracı iki tarafın arasına yerleştirilen biri gibi düşünülür; fiil bu yerleştirmeyi anlatır. Koymak burada görevlendirmek anlamına gelir: aracı konan kişiye iki taraf arasında söz taşıma işi verilmiş olur.
Doğrudan görüşmenin zor olduğu ya da incelik istediği meselelerde aracı konur. Aracı, sözü taraflardan birinin ağzından değil, ikisinin de güvendiği birinden duyurur; böylece söz daha kolay kabul görebilir.