Anlamı
arkada kalanlarla ilgilenmeden bir yerden hızlıca ayrılmak:
'O kadar korktular, o kadar pıstılar ki arkalarına bile bakmadan kaçmaya başladılar.' -İ. O. Anar.
Detaylı Açıklama
Bu deyim, bir yerden çok hızlı ve çoğu zaman da arkada kalanları düşünmeden ayrılmak anlamında kullanılır. Kişi öyle aceleyle gider ki ne geride bıraktığı duruma bakar ne de arkasında kim kaldığını önemser. Bu yüzden deyim sadece fiziksel hız değil, ilgisizlik, korku, kaçış ya da kesin bir kopuş duygusu da taşıyabilir. Bazen tehlikeden kurtulmak için gerçekten hızla uzaklaşan biri için söylenir; bazen de çevresini umursamadan giden, ardında bıraktıklarına dönüp bakmayan kişiler için kullanılır. Deyimin gücü, bu kopuş anını somutlaştırmasındadır. İnsan arkaya bakmıyorsa, dönme ihtimalini de kapatmış gibidir. Bu yüzden ifade, kararlılık ile kayıtsızlık arasında bir yerde durabilir. Bağlama göre korku, öfke, bıkkınlık ya da umursamazlık sezdirir. Halk dili, bir ayrılığın hızını ve sertliğini bu kısa kalıpla çok etkili biçimde anlatır. Giden kişi gitmiş, geride kalanlara bakacak kadar bile yavaşlamamıştır.
Örnek Cümleler
- Dediklerini duysan sen de arkasına bakmadan gitti dersin.
- Bütün mahalle onun arkasına bakmadan gitti konuşuyor.
- O kadar zorlandı ki sonunda arkasına bakmadan gitti.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Hayır, hızın yanında geride kalanları umursamama, korkuyla kaçma ya da kesin bir kopuş yaşama duygusunu da anlatabilir.
Kavga, korku, kaçış, anı ayrılık, kırgınlık ya da bir yerden sert biçimde uzaklaşma durumlarında söylenir.
Çünkü ayrılığın hem hızını hem duygusal sertliğini, yalnızca arkaya bakmama hareketi üzerinden görünür hale getirir.