Anlamı
gelmeye nazlanmak, üşenmek.
Detaylı Açıklama
Ayağına kira istemek, bir yere gelmeye üşenmek, nazlanmak, zahmet etmeye yanaşmamak ya da çağrıldığı yere gitmemek için bahane üretmek anlamında kullanılır. Bu deyim, kişinin küçük bir yürüyüşü ya da geliş gidişi bile büyüterek sanki bundan ayrı bir bedel isteyecekmiş gibi davrandığını ima eder. Dolayısıyla içinde hafif alay vardır. Halk dilinde özellikle çok nazlanan, yerinden kalkmak istemeyen ya da kendini fazla önemli görerek çağrıldığı yere ağırdan alan kişiler için söylenir. Buradaki “kira”, gerçek bir ücret değil, yürümeyi fazlasıyla büyütme ve bunu naz aracına çevirme düşüncesidir. Deyim, yalnızca üşengeçliği değil, aynı zamanda gönülsüzlük ve naz gösterisini de kapsar. Bir kişiye “ayağına kira mı istiyorsun?” denildiğinde, ondan beklenen basit bir gelişin gereksiz yere uzatıldığı anlatılır. Bu yüzden söz, hem sitem hem de hafif takılma tonu taşır. İnsan ilişkilerindeki küçük nazları ve yerinden kıpırdamama tavrını çok canlı biçimde gösterir. Gündelik hayatta kolayca anlaşılır ve çoğu zaman tebessümle söylenen ama altında eleştiri bulunan kalıplardan biridir.
Örnek Cümleler
- Bir uğrayacak ama sanki ayağına kira istiyor.
- Yakın yerde oturuyor, yine de ayağına kira istiyor gibi davranıyor.
- Çağırdık çağırdık gelmedi, ayağına kira istiyor sandık.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Gelmeye nazlanan, üşenen, küçük bir zahmeti bile büyüten ve ağırdan alan tavrı anlatır. Dolayısıyla içinde hafif alay vardır.
Evet, çoğu zaman hafif alay ve takılma tonu taşır; ama aynı zamanda gerçek bir sitem de içerir.
Çünkü kişi, sanki birkaç adım atmak bile özel bir bedel gerektiriyormuş gibi davranmaktadır. Ayağına kira istemek, bir yere gelmeye üşenmek, nazlanmak, zahmet etmeye yanaşmamak ya da çağrıldığı yere gitmemek için bahane üretmek anlamında kullanılır.