Anlamı
bir işin pek karışık ve içinden çıkılmaz durumda olduğunu anlatmak için kullanılan bir söz:
'Karıya bir de nikâh yaptırdı mı ondan sonra ayıkla artık pirincin taşını!' -O. Kemal.
Detaylı Açıklama
Bu söz, bir işin fazlasıyla karışık, dağınık ve içinden çıkılması zor hâle geldiğini anlatmak için kullanılır. Başlangıçta basit gibi görünen bir mesele zamanla öyle dolaşır ki neyin nasıl çözüleceği belirsizleşir. Sözün gücü, pirinç içindeki taşları tek tek ayıklamanın zahmetli ve dikkat isteyen işine dayanır. Bu nedenle aile içi ilişkiler, miras meseleleri, karmaşık evrak işleri, düğümlenmiş sosyal durumlar ya da birbirine karışmış olaylar için çok elverişlidir. Burada yalnız zorluk değil, uğraştırıcılık ve sabır gerekliliği de vurgulanır. Mesele çözülmez değil ama çok emek ister. Genellikle biri durumu daha da çıkmaza soktuğunda ya da olaylar birbirine karıştığında söylenir. Söz, karışıklığın büyüklüğünü hem mizahla hem de hafif sitemle ortaya koyar. Dinleyene çözümün kolay olmayacağını hemen hissettirir.
Örnek Cümleler
- Bu kadar insanı birbirine karıştırdılar, ayıkla pirincin taşını şimdi.
- Evrakları öyle dağınık bırakmış ki ayıkla pirincin taşını.
- Aile içindeki meseleler düğümlenince herkes ayıkla pirincin taşını dedi.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çok karışmış, çözülmesi zahmetli ve içinden çıkılması zor işler ya da ilişkiler için kullanılır. Bu nedenle aile içi ilişkiler, miras meseleleri, karmaşık evrak işleri, düğümlenmiş sosyal durumlar ya da birbirine karışmış olaylar için çok elverişlidir.
Çünkü pirinç içindeki taşları tek tek ayıklamak gibi sabır ve dikkat isteyen bir işi çağrıştırır.
Hayır, daha çok çözümü mümkün ama uğraştırıcı, yorucu ve dağınık bir karışıklığı anlatır. Başlangıçta basit gibi görünen bir mesele zamanla öyle dolaşır ki neyin nasıl çözüleceği belirsizleşir.