Anlamı
1) umduğundan eksik bulmak; 2) azımsamak.
Detaylı Açıklama
Az görmek iki durumu karşılar. Birincisi umduğundan eksik bulmaktır; ikincisi azımsamaktır. Az görülen şey ücret olabilir, pay olabilir, gösterilen ilgi olabilir. Kalıp her iki durumda da kişinin kendi tartısını öne çıkarır; dışarıdan konmuş bir ölçü aranmaz. Az görmek, görmemek değildir; kişi aldığını kabul eder, yetersiz bulur. Söz tek bir olay için de, yerleşmiş bir tavır için de söylenir. Az görmek, bir şeyi az sayma işidir; ortada tartılmış bir eksiklik yoktur. Kalıp belirtme ekiyle kurulur: payı az gördü, ikramı az gördü. Çok görmek söyleyişi bunun karşıtı değildir; onun anlamı esirgemektir. Söz kişinin kendi ölçüsünü bildirir; başkası aynı şeyi yeterli bulabilir. İki anlam da aynı çekimle kurulur; kalıbın kendisi değişmez. Neyin az görüldüğü, kişinin bunun üzerine ne yaptığı anlatının devamında belli olur.
Örnek Cümleler
- Verilen payı az gördü, hesabı yeniden yaptırmak için muhasebeye gitti.
- Sofradaki ikramı az görmek olmaz, ev sahibi elinden geleni yapmış zaten.
- Emeğinin karşılığını az görünce işi bıraktı, başka bir atölyeye geçti.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Umduğundan eksik bulmakta kişinin önceden bir beklentisi vardır; eline geçen ondan küçük kalmıştır. Azımsamakta ise beklenti değil, küçümseme öne çıkar: verilen şey yeterli olsa bile değersiz sayılır. Ayrımı cümledeki durum gösterir.
Bir yargıyı, kişinin kendi bakışından çıkan hükmü bildirir. Aynı pay bir başkasına yeterli gelebilir; ortada tartılıp ölçülmüş bir eksiklik yoktur. Fiil böylece nesnel bir azlığı değil, kişinin gözündeki azlığı anlatır.
Kazanç, hediye, bölüşülen mal ve harcanan çaba konuşulurken duyulur. Cümle çoğu kez bir sızlanmayla başlar, ardından itiraz gelir. Az bulmak söyleyişiyle yan yana durur; ikisi birbirinin yerine kullanılabilir.